Xác định cấu trúc hệ thống pháp luật trong lĩnh vực phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Toàn cảnh buổi làm việc.

Tại buổi làm việc, đồng chí Nguyễn Văn Cương, Viện trưởng Viện Chiến lược và Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp nêu một số nội dung cơ bản về dự thảo Báo cáo và dự thảo Đề án "Hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới" trong lĩnh vực phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.

Theo đó, mảng công thương được chia thành 03 lĩnh vực, cụ thể: (i) Đối với lĩnh vực thương mại, một số luật như Luật Phòng vệ thương mại, Luật Giao dịch hàng hóa, Luật Quản lý thị trường có thể xây dựng luật riêng; ngoài ra, cần nghiên cứu nâng cấp các pháp lệnh thành luật; (ii) Đối với lĩnh vực về công nghiệp, trên cơ sở bám sát dự thảo các văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và kinh nghiệm của Nhật Bản, Hàn Quốc, các bộ, ngành có thể bổ sung một số luật như Luật về phát triển công nghiệp, Luật về thúc đẩy phát triển một số ngành công nghiệp chiến lược, Luật về thúc đẩy kinh tế tuần hoàn, Luật về khu công nghiệp, cụm công nghiệp…; (iii) Đối với lĩnh vực năng lượng, bộ, ngành cần phải nghiên cứu cơ chế đặc thù, vượt trội để thu hút, triển khai những dự án năng lượng quan trọng, cấp bách quốc gia, có thể tham khảo các luật như Luật Khuyến khích về sản xuất năng lượng sạch, năng lượng tái tạo và các luật hỗ trợ đầu tư thực hiện dự án tương tự.

Về mảng tài chính, bộ, ngành nghiên cứu bổ sung một số luật mới như Luật Thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân, Luật Đầu tư mạo hiểm, Luật về doanh nghiệp xã hội… để bảo đảm phù hợp với tinh thần của Nhà nước kiến tạo phát triển.

Đối với mảng xây dựng, bộ, ngành có thể tham khảo kinh nghiệm một số nước để ban hành các luật về phát triển đô thị thông minh, Luật Kiểm soát đầu cơ bất động sản, Luật về quản lý nhà ở, chung cư, Luật về nhà ở cho thuê, Luật về nhà ở xã hội, Luật về trợ cấp nhà ở, Luật về quy hoạch, sử dụng không gian ngầm…

Đại biểu trao đổi tại buổi làm việc.

Trao đổi tại buổi làm việc, một số đại biểu cho rằng, dự thảo Báo cáo cơ bản đã tổng hợp đầy đủ những nội dung được các cơ quan đề xuất. Bên cạnh đó, đề nghị bổ sung phần mở đầu hoặc 01 điều quy định mục đích/lời mở đầu, trong đó, cần lưu ý, điều mục đích phải bảo đảm 04 ý về: (i) Triển khai chủ trương, nghị quyết, văn kiện của Đảng; (ii) Quá trình làm luật, quy trình thảo luận của Quốc hội về luật; (iii) Chính sách trong xây dựng luật; (iv) Quá trình làm hồ sơ xây dựng luật.

Về phụ lục dự thảo Đề án, một số đại biểu đề nghị xây dựng lại với 04 phụ lục gồm: Danh mục văn bản hiện hành đang có hiệu lực và văn bản trình Quốc hội thông qua theo lĩnh vực; danh mục đề xuất mới; danh mục đề xuất ghép các luật và danh mục đề xuất giữ nguyên.

Đối với phạm vi của dự thảo Đề án, đại biểu đề nghị bổ sung hệ thống văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực tư pháp gồm Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật; Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật…, đồng thời phải phân theo từng nhóm, lĩnh vực cụ thể.

Kết luận buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú nhấn mạnh, dự thảo Đề án xác định 02 nội dung quan trọng là danh mục và các định hướng xử lý. Trong đó, các định hướng sẽ được nghiên cứu xây dựng thành chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam sau khi có văn kiện Đại hội Đảng.

Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú kết luận buổi làm việc.

Liên quan đến danh mục các văn bản quy phạm pháp luật, Thứ trưởng đề nghị các bộ, ngành rà soát lại hệ thống pháp luật của Việt Nam và thế giới, từ đó bổ sung các nội dung còn thiếu như đối với lĩnh vực khoa học, công nghệ. Bên cạnh đó, Bộ Tư pháp cần phối hợp với các bộ, ngành rà soát, nghiên cứu xây dựng danh mục các văn bản cụ thể với những luật buộc phải có. Ngoài ra, trong quá trình tham khảo kinh nghiệm của thế giới, bộ, ngành cần lưu ý đến bối cảnh của Việt Nam để đề xuất tính khả thi và bảo đảm sự phù hợp; đồng thời cần tư duy, dự phòng những vấn đề mới trong tương lai và chưa có tiền lệ…