Triển khai thi hành Luật Đất đai năm 2024

Luật Đất đai số 31/2024/QH15 được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XV, kỳ họp bất thường lần thứ năm thông qua ngày 18/01/2024 (Luật Đất đai năm 2024). Luật Đất đai năm 2024 gồm 16 chương với 260 điều luật, tăng 02 chương so với Luật Đất đai năm 2013. So với Luật Đất đai năm 2013, Luật Đất đai năm 2024 có nhiều điểm mới, mang tính đột phá, giải quyết tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn trong các chính sách, pháp luật có liên quan đến đất đai. Một trong những điểm mới quan trọng của Luật Đất đai năm 2024 là bỏ khung giá đất, thay vào đó là áp dụng bảng giá đất.

Trong quá trình giải quyết tranh chấp về hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, Tòa án ra phán quyết phần lớn dựa trên việc đánh giá những tài liệu, chứng cứ do đương sự cung cấp và giao nộp cho Tòa án để giải quyết vụ án. Tuy nhiên, thực tiễn giải quyết tranh chấp cho thấy, để có những bản án phù hợp với quy định của pháp luật và phù hợp với tình tiết khách quan của vụ án, Tòa án vẫn phải tiến hành thu thập chứng cứ nhằm làm rõ những vấn đề cần chứng minh của vụ án mà từ phía các đương sự không thể cung cấp hoặc cung cấp không đầy đủ tài liệu, chứng từ. Bài viết phân tích, luận giải thực tiễn thu thập chứng cứ của Tòa án khi giải quyết tranh chấp về hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất.

Một số Nghị định mới của Chính phủ quy định về đất đai, nhà ở và thị trường bất động sản... sẽ có hiệu lực từ tháng 8/2024.

Bài viết tập trung phân tích, đánh giá một số nội dung được sửa đổi, bổ sung, quy định mới trong Luật Đất đai năm 2024. Qua đó, đề xuất hoàn thiện văn bản hướng dẫn thi hành nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện Luật Đất đai năm 2024 trong thời gian tới.

Luật Đất đai năm 2024 được Quốc hội thông qua ngày 18/01/2024 có nhiều sửa đổi, bổ sung quan trọng nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý và sử dụng đất, góp phần hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa của Việt Nam. Trong phạm vi bài viết, tác giả tập trung vào 03 điểm mới của Luật Đất đai năm 2024 trực tiếp liên quan đến Bộ, Ngành Tư pháp: (i) Người sử dụng đất; (ii) Tài sản và thế chấp quyền sử dụng đất; (iii) Chế độ sử dụng đất đối với đất xây dựng công trình ngầm. Từ đó, đề xuất một số vấn đề cần tiếp tục được cụ thể hóa đúng và đầy đủ trong các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành cũng như để nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành trong thực tiễn.

Luật Đất đai năm 2024 được Quốc hội thông qua tại kỳ họp bất thường lần thứ 5 gồm có 16 chương, 260 điều, có hiệu lực từ ngày 01/01/2025. Trong đó, Điều 190 (hoạt động lấn biển) và Điều 248 (sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Lâm nghiệp số 16/2017/QH14 đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Luật số 16/2023/QH15) có hiệu lực kể từ ngày 01/4/2024. Đồng thời, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã có ý kiến chỉ đạo về việc trình Quốc hội cho phép Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2024.

Ngày 22/3, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị Phổ biến, quán triệt, triển khai Luật Đất đai năm 2024 với hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến tại điểm cầu 63 tỉnh, thành phố. Đồng chí Lê Thành Long, Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Ban Cán sự Đảng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp chủ trì Hội nghị. Các Thứ trưởng Bộ Tư pháp: Nguyễn Khánh Ngọc, Đặng Hoàng Oanh, Trần Tiến Dũng và Mai Lương Khôi cùng dự.

Bài viết phân tích những sửa đổi, bổ sung trách nhiệm của Nhà nước về đất đai đối với đồng bào dân tộc thiểu số trong Luật Đất đai năm 2024, trên cơ sở đó, đưa ra một số giải pháp nhằm nhanh chóng triển khai thực hiện những quy định này trong cuộc sống.