Toàn cảnh buổi làm việc.

Tại buổi làm việc, đại diện Bộ Công an cho biết, Luật Bảo vệ bí mật nhà nước được Quốc hội khóa XIV thông qua ngày 15/11/2018 tại kỳ họp thứ 6, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2020. Qua 05 năm triển khai thực hiện Luật Bảo vệ bí mật nhà nước và các văn bản hướng dẫn thi hành, công tác bảo vệ bí mật nhà nước đã đạt được nhiều kết quả tích cực; nhận thức, ý thức trách nhiệm bảo vệ bí mật nhà nước của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động có nhiều chuyển biến tích cực, ngày càng được nâng cao; công tác thanh tra, kiểm tra được chú trọng; nhiều vụ việc lộ, mất bí mật nhà nước được phát hiện, điều tra, xử lý kịp thời... Những kết quả nêu trên góp phần bảo vệ, giữ vững an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Đại diện Bộ Công an phát biểu tại buổi làm việc.

Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được, công tác bảo vệ bí mật nhà nước còn những tồn tại, hạn chế; một số quy định của Luật Bảo vệ bí mật nhà nước chưa phù hợp với thực tiễn, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong giai đoạn hiện nay như: (i) Về soạn thảo, lưu giữ, đăng tải, truyền đưa bí mật nhà nước: Ở hầu hết các ngành, địa phương, đa phần sử dụng mạng nội bộ có kết nối với mạng Internet để soạn thảo, lưu giữ bí mật nhà nước, nhưng mạng này không được thiết lập tường lửa phân tách mạng internet và thường thiết lập trong khu vực phòng làm việc của cơ quan, đơn vị, chưa được đầu tư đồng bộ trang bị giải pháp cơ yếu kỹ thuật theo quy định. Khi gửi bí mật nhà nước ra ngoài, một số cơ quan, đơn vị sử dụng hình thức bảo đảm (mạng LAN độc lập, riêng biệt) hoặc sử dụng hình thức mã hóa kèm nhiều biện pháp bảo mật khác. Do đó, cần mở rộng thêm giải pháp, biện pháp bảo vệ khi soạn thảo, lưu giữ, truyền đưa bí mật nhà nước để phù hợp với thực tiễn và xu thế phát triển của khoa học công nghệ hiện nay; (ii) Về phạm vi bí mật nhà nước, để phù hợp với ngành, lĩnh vực sau sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy một số cơ quan ở trung ương, địa phương và phù hợp với chủ trương đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới, sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia, cần sửa đổi, bổ sung phạm vi bí mật nhà nước làm cơ sở để Thủ tướng Chính phủ quyết định ban hành danh mục bí mật nhà nước bảo đảm thống nhất, chính xác, toàn diện; (iii) Về thẩm quyền xác định bí mật nhà nước và độ mật, Điều 10 Luật Bảo vệ bí mật nhà nước quy định người đứng đầu cơ quan, tổ chức có thẩm quyền xác định bí mật nhà nước và độ mật bí mật nhà nước nên đã gây khó khăn trong quá trình áp dụng khi việc quyết định độ mật chỉ có người đứng đầu, trong khi lĩnh vực công tác đã được phân công cho cấp phó phụ trách, chịu trách nhiệm, đặc biệt khi người đứng đầu đi công tác, vắng mặt tại cơ quan sẽ dẫn đến nhiều công việc liên quan đến bí mật nhà nước không được xử lý kịp thời. Quy định trên tài liệu phải thể hiện nội dung được phép hoặc không được phép sao, chụp cũng ảnh hưởng đến việc triển khai các văn bản bí mật nhà nước và hạn chế thẩm quyền của người được Luật quy định cho phép sao, chụp. Do đó, cần sửa đổi quy định này nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn; tháo gỡ vướng mắc trong giải quyết, xử lý tài liệu bí mật nhà nước. Ngoài ra, Luật Bảo vệ bí mật nhà nước chưa quy định việc xác định bí mật nhà nước đối với dự thảo văn bản bản chứa nội dung bí mật nhà nước, gây khó khăn cho việc bảo vệ trên thực tiễn; (iv) Về hình thức văn bản quy định danh mục bí mật nhà nước, Luật Bảo vệ bí mật nhà nước quy định trình tự, thủ tục ban hành danh mục bí mật nhà nước trình tự, thủ tục ban hành văn bản hành chính nhưng chưa quy định rõ hình thức của văn bản, dẫn đến cách hiểu khác nhau của một số cơ quan, tổ chức trong quá trình lập danh mục. Do đó, cần quy định rõ hình thức văn bản để áp dụng thống nhất; (v) Về chủ thể lập danh mục bí mật nhà nước đối với danh mục bí mật nhà nước của tổ chức chính trị - xã hội: Theo quy định của Luật Bảo vệ bí mật nhà nước thì người đứng đầu cơ quan trung ương của tổ chức chính trị - xã hội lập danh mục bí mật nhà nước của tổ chức chính trị - xã hội…

Các đại biểu tham dự Hội đồng thẩm định.

Các đại biểu tham dự Hội đồng thẩm định.

Để khắc phục các vướng mắc, bất cập nêu trên, phù hợp với mô hình tổ chức bộ máy tinh gọn và kịp thời chế thể hóa chủ trương, đường lối của Đảng về đổi mới sáng tạo, phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số thì việc xây dựng Luật Bảo vệ bí mật nhà nước (sửa đổi) là yêu cầu khách quan và cần thiết.

Dự thảo Luật được xây dựng với bố cục 05 chương, 28 điều quy định về phạm vi, phân loại bí mật nhà nước; ban hành danh mục bí mật nhà nước; các hoạt động xác định, sao, chụp, thống kê, lưu giữ, bảo quản, vận chuyển, giao nhận, mang tài liệu, vật chứa bí mật nhà nước ra khỏi nơi lưu giữ, cung cấp, chuyển giao bí mật nhà nước; hội nghị, hội thảo, cuộc họp có nội dung bí mật nhà nước; thời hạn bảo vệ bí mật nhà nước, gia hạn thời hạn bảo vệ, điều chỉnh độ mật, giải mật, tiêu hủy bí mật nhà nước; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức; trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức trực tiếp quản lý bí mật nhà nước; trách nhiệm của người tiếp cận, người trực tiếp quản lý bí mật nhà nước…

Tại buổi làm việc, các thành viên Hội đồng nhất trí với sự cần thiết ban hành Luật Bảo vệ bí mật nhà nước (sửa đổi). Đồng thời, cho ý kiến nội dung về các quy định về các hành vi bị nghiêm cấm; nghiên cứu xây dựng cơ chế để bảo đảm chế độ cho người làm công tác bảo vệ bí mật nhà nước; dự thảo các văn bản có chứa bí mật nhà nước; quy định về việc sao, chụp tài liệu bí mật nhà nước; điều chỉnh các hình thức chứa bí mật nhà nước...

Đồng chí Đặng Hoàng Oanh, Thứ trưởng Bộ Tư pháp phát biểu kết luận buổi làm việc.

Phát biểu kết luận thẩm định, đồng chí Đặng Hoàng Oanh, Thứ trưởng Bộ Tư pháp đánh giá cao sự chuẩn bị của cơ quan chủ trì soạn thảo, nhất trí với sự cần thiết ban hành Nghị quyết. Tuy nhiên, Thứ trưởng lưu ý cần bổ sung thêm các chủ trương, đường lối của Đảng tại Kết luận số 127-KL/TW ngày 28/02/2025 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về triển khai nghiên cứu, đề xuất tiếp tục sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và chỉ đạo của Tổng Bí thư trong thời gian gần đây để bảo đảm tính toàn diện của dự thảo Luật.

Để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật, Thứ trưởng nêu rõ Luật Bảo vệ bí mật nhà nước có liên quan đến nhiều hệ thống pháp luật chuyên ngành như Luật An ninh mạng, Luật Cơ yếu…, do đó, cần có đánh giá, rà soát tổng thể hệ thống pháp luật có liên quan, làm rõ các nội dung còn vướng mắc.

Bên cạnh đó, Thứ trưởng đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát thêm các nội dung về nguồn lực; bổ sung đánh giá về việc cắt giảm thủ tục hành chính; rà soát các nội dung, yêu cầu về phân cấp, phân quyền; quy định chi tiết về việc thông tin về các hoạt động lập hiến, lập pháp có liên quan bí mật nhà nước./.