Rời Quảng Bình từ sáng sớm 25/11, điểm đến tiếp theo trong hành trình tri ân của Đoàn công tác của Hội Cựu chiến binh cơ quan Bộ Tư pháp là Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải ở huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị.

Tháng 7/1954, Hiệp định Giơ-ne-vơ về việc lập lại hòa bình ở Đông Dương được ký kết. Sông Bến Hải nằm dọc theo vĩ tuyến 17 trở thành giới tuyến tạm thời giữa hai miền Nam – Bắc, để chờ đến tháng 7/1956 tiến hành tổng tuyển cử thống nhất đất nước.

Đoàn công tác của Hội Cựu chiến binh cơ quan Bộ Tư pháp thăm cột cờ giới tuyến Hiền Lương.

Quân ta thực hiện đúng theo Hiệp định, đâu đó khắc dấu bên cầu Hiền Lương là những phút bịn rịn chia tay ngày tập kết. Ai ngờ đâu, lời ước hẹn hai năm đoàn tụ bỗng phải đằng đẵng... Để dòng Bến Hải dùng dằng bên nhớ, bên thương oằn mình chịu bom đạn quân thù.

Những biến cố do sự phá hoại của các thế lực thù địch đã khiến chúng ta phải mất 21 năm sau (1975), đánh đổi bao xương máu của chiến sĩ, đồng bào đã đổ xuống mới giành lại thống nhất đất nước.

Đoàn công tác chụp hình lưu niệm trên cầu Hiền Lương lịch sử.

Cầu Hiền Lương gánh trên vai suốt cả một chặng sử dài oanh liệt. Khúc sông vỏn vẹn hơn 100m. Cầu bắc qua giới tuyến dài 178m với 894 tấm ván và chỉ mất vài phút bộ hành mà cả dân tộc ta ròng rã mấy ngàn ngày đấu tranh mới nối được đôi bờ.

Chia tay cột cờ giới tuyến Hiền Lương lịch sử, Đoàn công tác đã ngược vào thị xã Quảng Trị để thăm viếng Thành cổ - nằm dung dị bên dòng sông Thạch Hãn êm đềm. Thành cổ ban đầu được đắp bằng đất. Đến năm 1827, vua Minh Mạng cho xây lại bằng gạch.

Nhưng nhắc nhớ Thành cổ Quảng Trị một cách dội vang hơn cả là trận chiến 81 ngày đêm giữa lực lượng của quân dân ta với quân Mỹ - ngụy Việt Nam Cộng hòa. Sau 81 ngày đêm mùa hè rực lửa 1972, Mỹ ngụy đã trút xuống mảnh đất thị xã Quảng Trị nhỏ bé này 328.000 tấn bom, đạn (bằng sức công phá của 7 quả bom nguyên tử mà Mỹ ném xuống Nhật Bản 1945). Để giữ từng tấc đất thiêng Thành cổ, hàng ngàn chiến sĩ của ta đã ngã xuống, hầu hết đang trong độ tuổi đôi mươi - đẹp nhất đời.

Chủ tịch Hội Cựu chiến binh cơ quan Bộ Tư pháp Nguyễn Văn Bốn dâng hoa trên Đài tưởng niệm Thành cổ.

Một nhà báo thời chiến lúc ấy đã viết rằng: “Mỗi m2 đất mà các chiến sĩ ta giành được ở Thành cổ là 1m2 máu”. Thành cổ cháy, mùa hè cháy, đất cháy, người cháy… Hơn 80% chiến sĩ của ta đã ngã xuống do sức ép của bom đạn quân thù.

Các anh nằm xuống, máu xương hòa lẫn vào nhau, thấm lên từng nắm đất. Bởi vậy, các công trình của Thành cổ không thể phục dựng lại được. Nơi đây được xây thành một khu di tích tưởng niệm và tri ân. Đài tưởng niệm trung tâm Thành cổ được mô hình hoá thành nấm mộ chung cho các anh…

Các thành viên Đoàn công tác nghe phần giới thiệu về Thành cổ.

Khi Phó Bí thư thường trực Đảng uỷ Bộ Tư pháp Nguyễn Kim Tinh, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh cơ quan Bộ Tư pháp Nguyễn Văn Bốn dẫn đầu Đoàn công tác vào dâng nén tâm hương trên Đài tưởng niệm, kính cẩn nghiêng mình trước vong linh các anh hùng liệt sỹ. Giọng đọc trầm vọng của hướng dẫn viên vang lên từ phía sau 2 câu thơ của nhà thơ, nhà báo Lê Bá Dương - cựu chiến binh từng tham gia chiến đấu tại Quảng Trị khi mới 15 tuổi 49 ngày:

"Đò lên Thạch Hãn ơi chèo nhẹ

Đáy sông còn đó bạn tôi nằm

Có tuổi đôi mươi thành sóng nước

Vỗ yên bờ bãi mãi ngàn năm"

Thành cổ bây giờ là một nghĩa trang đặc biệt, chỉ có một nấm mồ chung. Và nơi đây, được xem là cội nguồn của những bước chân hành hương, ngược dòng lịch sử.

Rời Thành cổ vào buổi xế trưa, Đoàn công tác tri ân của Hội Cựu chiến binh cơ quan Bộ Tư pháp lại xuôi ra Nghĩa trang liệt sỹ quốc gia (NTLSQG) Đường 9. Nghĩa trang này nằm trên dải đất cao nơi phía Tây TP Đông Hà. Đây là một trong 2 nghĩa trang lớn nhất cả nước, là nơi yên nghỉ của hơn 10.800 liệt sỹ, các anh các chị hy sinh chủ yếu trên các chiến trường Tây Trường Sơn Quảng Trị và Đường 9 – Nam Lào.

Đoàn công tác dâng hoa tại Nghĩa trang liệt sỹ quốc gia Đường 9.

Phó Bí thư thường trực Đảng uỷ Bộ Tư pháp Nguyễn Kim Tinh dâng hoa tại Nghĩa trang liệt sỹ quốc gia Đường 9.

Phó Bí thư thường trực Đảng uỷ Bộ Tư pháp Nguyễn Kim Tinh và Chủ tịch Hội Cựu chiến binh cơ quan Bộ Tư pháp Nguyễn Văn Bốn thỉnh chuông Nghĩa trang liệt sỹ quốc gia Đường 9...

... và dâng hương.

Đoàn công tác dâng hương.

Tiếp theo, Đoàn công tác hành trình đến NTLSQG Trường Sơn tọa lạc trên vùng một đồi núi đẹp ở xã Linh Trường, huyện Gio Linh.

Đây là chốn yên nghỉ của 10.333 anh hùng liệt sỹ trong 10 khu vực chính với tổng diện tích mộ rộng 23.000m2. Hầu hết trong số họ là những chiến sĩ đã chiến đấu anh dũng và ngã xuống trên tuyến đường huyền thoại Trường Sơn Đông - đường chiến lược huyết mạch giải phóng miền Nam.

Đoàn công tác dâng hoa tại Nghĩa trang liệt sỹ quốc gia Trường Sơn.

Không riêng tháng 7 tri ân, mà thời gian nào cũng thế, NTLSQG Trường Sơn luôn có đông người đến thăm viếng.

Phó Bí thư thường trực Đảng uỷ Bộ Tư pháp Nguyễn Kim Tinh dâng hương tại các mộ phần.

Chủ tịch Hội Cựu chiến binh cơ quan Bộ Tư pháp Nguyễn Văn Bốn dâng hương các mộ phần liệt sĩ.

Sau khi dâng hương, dâng hoa tại Tượng đài trung tâm, Phó Bí thư thường trực Đảng uỷ Bộ Tư pháp Nguyễn Kim Tinh, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh cơ quan Bộ Tư pháp Nguyễn Văn Bốn và các thành viên trong đoàn đã tỏa đi dâng lên những nén hương thơm tận các mộ phần.

Nguồn: Báo Pháp luật Việt Nam điện tử