Chủ nhật 08/11/2026 15:48
Email: danchuphapluat@moj.gov.vn
Hotline: 024.627.397.37 - 024.62.739.735

Xây dựng Đề án Tăng cường năng lực tiếp cận pháp luật của người dân

Báo cáo tại buổi làm việc, Vụ trưởng Vụ Phổ biến giáo dục pháp luật (Vụ PBGDPL) Lê Vệ Quốc cho biết thực hiện nhiệm vụ, Vụ PBGDPL đã tham mưu Lãnh đạo Bộ thành lập Ban soạn thảo, Tổ giúp việc xây dựng Đề án; rà soát các văn bản có liên quan; chủ động nghiên cứu để xây dựng dự thảo Đề án. Tuy nhiên, trong quá trình nghiên cứu còn có nhiều ý kiến khác nhau về cách tiếp cận, phạm vi của Đề án.

Sáng 25/4, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long đã có buổi làm việc với các đơn vị thuộc Bộ về định hướng xây dựng Đề án Tăng cường năng lực tiếp cận pháp luật của người dân (Đề án). Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh cùng dự.

Báo cáo tại buổi làm việc, Vụ trưởng Vụ Phổ biến giáo dục pháp luật (Vụ PBGDPL) Lê Vệ Quốc cho biết thực hiện nhiệm vụ, Vụ PBGDPL đã tham mưu Lãnh đạo Bộ thành lập Ban soạn thảo, Tổ giúp việc xây dựng Đề án; rà soát các văn bản có liên quan; chủ động nghiên cứu để xây dựng dự thảo Đề án. Tuy nhiên, trong quá trình nghiên cứu còn có nhiều ý kiến khác nhau về cách tiếp cận, phạm vi của Đề án.

Cụ thể, ở cách tiếp cận thứ nhất, khái niệm tiếp cận pháp luật được hiểu theo nghĩa rộng là việc người dân được tiếp cận đầy đủ, toàn diện từ thông tin pháp luật đến các quyền, lợi ích hợp pháp và sử dụng các quyền, lợi ích hợp pháp đó trong cuộc sống của mỗi cá nhân. Từ đó, mục tiêu của Đề án được xác định gồm: Tạo thói quen và nâng cao khả năng tiếp cận với các thông tin pháp luật; Xây dựng môi trường pháp lý từ chính sách, thể chế, cơ chế vận hành, các thiết chế bổ trợ tư pháp, trợ giúp pháp lý, hỗ trợ tiếp cận công lý…, cơ sở vật chất để đảm bảo quyền và lợi ích của người dân cũng như việc sử dụng quyền, lợi ích đó hợp pháp trong các tình huống pháp lý diễn ra trong đời sống.

Bộ Trưởng Lê Thành Long và Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh chủ trì cuộc họp.

Cách tiếp cận này đáp ứng được yêu cầu và phương hướng đã đề ra tại Chiến lược phát triển kinh tế xã hội 10 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng về tăng cường năng lực tiếp cận pháp luật của người dân; phù hợp với tên gọi của Đề án và nhiệm vụ được giao tại Nghị quyết số 50/NQ-CP; tạo cơ sở triển khai đồng bộ, tổng thể các nhiệm vụ, giải pháp; huy động hệ thống các cơ quan, thiết chế vào cuộc để hỗ trợ, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân trong các giao dịch (dân sự, tố tụng) và quan hệ xã hội hàng ngày; phát huy trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và hệ thống thiết chế tư pháp trong việc nâng cao năng lực tiếp cận pháp luật của người dân.

Thông qua thực hiện Đề án, người dân không chỉ tiếp cận các thông tin pháp luật mà còn được tạo các điều kiện, nâng cao năng lực trong tìm hiểu, sử dụng, tuân theo pháp luật để bảo vệ các quyền, lợi ích hợp pháp của mình.

Tuy nhiên, cách tiếp cận này có hạn chế, đó là việc thực hiện Đề án đòi hỏi cả hệ thống chính trị vào cuộc, trong đó có vai trò rất lớn của các cơ quan trong hệ thống Tòa án và Viện kiểm sát cũng như các thiết chế, cơ chế hỗ trợ từ đội ngũ luật sư, trợ giúp viên pháp lý, hòa giải...


Vụ trưởng Vụ PBGDPL Lê Vệ Quốc.

Bên cạnh đó, căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, từng hệ thống cơ quan, bao gồm Tòa án và Viện kiểm sát sẽ có các cơ chế, chính sách, chương trình để nâng cao năng lực tiếp cận công lý, bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của công dân theo Hiến pháp và pháp luật. Vì vậy, việc nghiên cứu, xây dựng Đề án cần phải có quá trình, có sự phối hợp của nhiều cơ quan.

Ở cách tiếp cận thứ hai, khái niệm tiếp cận pháp luật được hiểu theo nghĩa hẹp là việc người dân tiếp cận với các thông tin pháp luật một cách đầy đủ, chính xác, kịp thời, thuận lợi. Nâng cao năng lực tiếp cận pháp luật của người dân nghĩa là nâng cao khả năng từ tiếp cận thông tin pháp luật đến kỹ năng sử dụng, khai thác thông tin pháp luật đó theo nhu cầu của người dân.

Cách tiếp cận này có ưu điểm là nhiệm vụ và giải pháp của Đề án phù hợp với chức năng, phạm vi quản lý nhà nước của Bộ và Ngành Tư pháp (công tác tiếp cận thông tin, PBGDPL, trợ giúp pháp lý); đảm bảo tính khả thi, không tạo ra chồng chéo, trùng lắp với các chương trình, đề án khác có liên quan đến tiếp cận quyền, tiếp cận công lý đang được triển khai ở nhiều cơ quan khác nhau hiện nay. Đề án đảm bảo sự phối hợp và tạo sự tương hỗ giữa các Đề án về nâng cao chất lượng, hiệu quả của công tác PBGDPL hiện nay.

Đặc biệt, trên cơ sở khi Nhà nước đã tạo môi trường thuận lợi trong cung cấp thông tin pháp luật đảm bảo thông suốt, kịp thời thì người dân phải được nâng cao nhận thức, ý thức, trách nhiệm, thói quen chủ động tìm hiểu pháp luật cũng như được hỗ trợ, trang bị kiến thức, kỹ năng cần thiết để tự mỗi người dân có thể đáp ứng được nhu cầu của chính bản thân trong việc tìm hiểu các thông tin pháp luật, sử dụng thông tin pháp luật để bảo vệ quyền, lợi ích của mình.

Bên cạnh đó, mục tiêu của Đề án được xác định theo cách tiếp cận thứ hai cũng phù hợp với các định hướng đã được ghi nhận trong Văn kiện đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng.


Bộ trưởng Lê Thành Long.


Trên cơ sở ý kiến của các đơn vị tham dự cuộc họp, Bộ trưởng Lê Thành Long đề nghị đơn vị chủ trì rà soát lại các chương trình, đề án liên quan đến tiếp cận pháp luật để nghiên cứu và thống nhất về tên gọi, đồng thời từ cơ sở kinh nghiệm quản lý thực tiễn, xem xét những vấn đề nào còn thiếu để đưa vào điều chỉnh trong Đề án.

Trên cơ sở Báo cáo, Bộ trưởng đề nghị Vụ PBGDPL tập trung vào một số nhiệm vụ cụ thể, trong đó có đề cập đến nội dung như: tiếp tục tăng cường, năng lực tiếp cận pháp luật của người dân; sự chủ động tìm hiểu pháp luật của người dân và trách nhiệm của các cơ quan nhà nước để cho người dân thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình. Bộ trưởng đặc biệt nhấn mạnh về trách nhiệm của cơ quan nhà nước cùng quyền khiếu nại, kiểm tra, giám sát của người dân đối với các cơ quan nhà nước trong thực hiện nhiệm vụ…

(Theo Báo pháp luật Việt Nam điện tử)

Bài liên quan

Tin bài có thể bạn quan tâm

Thượng tôn Hiến pháp và pháp luật - Động lực kiến tạo phát triển đất nước

Thượng tôn Hiến pháp và pháp luật - Động lực kiến tạo phát triển đất nước

Tạp chí Dân chủ và Pháp luật trân trọng giới thiệu bài viết "Thượng tôn Hiến pháp và pháp luật - Động lực kiến tạo phát triển đất nước" của GS. TS Tô Lâm - Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Từng bước chuẩn bị tổng kết, nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Điều lệ Đảng

Từng bước chuẩn bị tổng kết, nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Điều lệ Đảng

Kết luận số 103-KL/TW của Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV ngày 13/10/2026 về Đề cương tổng kết thực tiễn và nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Điều lệ Đảng (Kết luận số 103-KL/TW) đã xác định những yêu cầu, định hướng và lộ trình cụ thể nhằm bảo đảm việc tổng kết, nghiên cứu được tiến hành khoa học, dân chủ, khách quan, thận trọng, xuất phát từ thực tiễn.
Hà Nội hướng tới tiên phong trong quản trị môi trường, kiểm soát ô nhiễm không khí và thích ứng với biến đổi khí hậu

Hà Nội hướng tới tiên phong trong quản trị môi trường, kiểm soát ô nhiễm không khí và thích ứng với biến đổi khí hậu

Thực hiện quản lý chất lượng không khí trên cơ sở kiểm kê phát thải, tổng tải lượng và không gian phát thải; xây dựng hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu tích hợp, dữ liệu về môi trường không khí, nước, chất thải và các nguồn thải... là những nhiệm vụ trọng tâm được Hà Nội đặt ra trong giai đoạn 2026 - 2030. Trong tầm nhìn đến năm 2045, Thành phố hướng tới hình thành môi trường trong lành, hài hòa với thiên nhiên; hệ thống quản trị môi trường hiện đại, dữ liệu thống nhất, liên thông; đô thị có khả năng chống chịu cao với biến đổi khí hậu…
Xây dựng khuôn khổ pháp lý thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển lành mạnh

Xây dựng khuôn khổ pháp lý thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển lành mạnh

Ngày 30/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI thảo luận tại hội trường về dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: Cần chế tài đủ mạnh ngăn chặn thông đồng, dìm giá, bỏ cọc trong đấu giá tài sản

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: Cần chế tài đủ mạnh ngăn chặn thông đồng, dìm giá, bỏ cọc trong đấu giá tài sản

Trong khuôn khổ chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, các đại biểu Quốc hội đã tiến hành thảo luận tại tổ về dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi). Góp ý tại phiên thảo luận ở Tổ 2 - Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Hồ Chí Minh, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật phải bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật; có chế tài đủ mạnh để ngăn chặn tình trạng thông đồng, dìm giá, bỏ cọc, nhất là trong đấu giá đất. Đồng thời, cần đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao tính công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình, bảo vệ tài sản công cũng như quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp.
Đưa thể chế kinh tế từ điểm nghẽn trở thành lợi thế cạnh tranh quốc gia

Đưa thể chế kinh tế từ điểm nghẽn trở thành lợi thế cạnh tranh quốc gia

Ngày 29/10, Trường Đại học Luật Hà Nội phối hợp với Viện Chiến lược và Khoa học pháp lý (Bộ Tư pháp) và Trường Đại học Kinh tế - Luật (Đại học quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh) tổ chức Hội thảo khoa học trọng điểm "Hệ thống pháp luật kinh tế Việt Nam 40 năm đổi mới (1986 - 2026).
Phát triển công nghiệp văn hóa: Hoàn thiện chính sách, khơi thông nguồn lực sáng tạo

Phát triển công nghiệp văn hóa: Hoàn thiện chính sách, khơi thông nguồn lực sáng tạo

Dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang được cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI. Các ý kiến nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện khuôn khổ pháp lý theo hướng tạo thuận lợi cho sáng tạo, huy động nguồn lực xã hội, đồng thời bảo đảm hiệu quả quản lý nhà nước và sử dụng đúng mục đích các nguồn lực công.
Phát triển nhà ở cho thuê gắn với mục tiêu bảo đảm an sinh xã hội

Phát triển nhà ở cho thuê gắn với mục tiêu bảo đảm an sinh xã hội

Chiều ngày 28/10, tại Nhà Quốc hội, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Nhà ở (sửa đổi). Trong đó, một số đại biểu đề nghị chuyển mạnh tư duy phát triển nhà ở từ gia tăng nguồn cung sang đáp ứng đúng nhu cầu và khả năng chi trả của người dân; hoàn thiện cơ chế phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và kiểm soát giá để các chính sách ưu đãi thực sự đến được với người thụ hưởng.
Đảng ủy Bộ Tư pháp ban hành Nghị quyết về tăng cường sự lãnh đạo đối với công tác Đoàn và phong trào thanh niên giai đoạn 2026 - 2030

Đảng ủy Bộ Tư pháp ban hành Nghị quyết về tăng cường sự lãnh đạo đối với công tác Đoàn và phong trào thanh niên giai đoạn 2026 - 2030

Ngày 21/10/2026, Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ Tư pháp ban hành Nghị quyết số 66-NQ/ĐU về tăng cường sự lãnh đạo đối với công tác Đoàn và phong trào thanh niên Bộ Tư pháp giai đoạn 2026-2030. Nghị quyết đề ra các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp nhằm đổi mới, nâng cao chất lượng công tác Đoàn; phát huy vai trò tiên phong, trí tuệ, sức sáng tạo của đoàn viên, thanh niên trong thực hiện nhiệm vụ chính trị của Bộ, ngành Tư pháp; đồng thời, chú trọng đào tạo, bồi dưỡng, tạo nguồn cán bộ trẻ đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới.
Xây dựng đạo luật mới tạo đòn bẩy, động lực tăng trưởng kinh tế văn hóa

Xây dựng đạo luật mới tạo đòn bẩy, động lực tăng trưởng kinh tế văn hóa

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, sáng ngày 24/10, các đại biểu nghe Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch trình bày Tờ trình dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa và Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội trình bày Báo cáo thẩm tra dự án Luật. Đây là đạo luật mới nhằm kịp thời thể chế hóa các chủ trương của Đảng, Nghị quyết của Bộ Chính trị, tạo đòn bẩy đưa công nghiệp văn hóa trở thành động lực tăng trưởng mới của đất nước.
Hoàn thiện hệ thống pháp luật, đổi mới quy trình xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật

Hoàn thiện hệ thống pháp luật, đổi mới quy trình xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật

Ngày 23/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Văn bản quy phạm pháp luật. Dự thảo Luật hướng tới tinh gọn hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, đổi mới quy trình xây dựng luật và tăng cường gắn kết giữa xây dựng, ban hành với tổ chức thi hành pháp luật.
Đảng ủy Bộ Tư pháp quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XIV

Đảng ủy Bộ Tư pháp quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XIV

Chiều ngày 23/10, Đảng ủy Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết nối từ Bộ Tư pháp với các điểm cầu trực tuyến tại các đơn vị thuộc Bộ.
Dự án Luật Đất đai (sửa đổi): Khơi thông nguồn lực đất đai phục vụ mục tiêu tăng trưởng “hai con số”

Dự án Luật Đất đai (sửa đổi): Khơi thông nguồn lực đất đai phục vụ mục tiêu tăng trưởng “hai con số”

Dự án Luật Đất đai (sửa đổi) trình Quốc hội khóa XVI tại Kỳ họp thứ 2 có những đổi mới quan trọng nhằm tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, khơi thông nguồn lực đất đai phục vụ mục tiêu tăng trưởng “hai con số”.
Xây dựng môi trường kinh doanh bất động sản minh bạch, an toàn

Xây dựng môi trường kinh doanh bất động sản minh bạch, an toàn

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, ngày 22/10, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên, Quốc hội đã nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi).
Tăng cường hiệu lực, hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước về an toàn, vệ sinh lao động

Tăng cường hiệu lực, hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước về an toàn, vệ sinh lao động

Tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, sáng ngày 21/10, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật An toàn, vệ sinh lao động.

Theo dõi chúng tôi trên: