Cơ quan chức năng kiểm tra tang vật vụ án

Theo Bản án số 08/2026/HS-ST ngày 22/01/2026 của Toà án Nhân dân khu vực 14 - Cần Thơ, bị cáo Nguyễn Phong Lai (sinh năm 1984, ngụ TP Cần Thơ) bị tuyên phạt 7 năm tù về tội “Buôn bán hàng giả” theo khoản 3 Điều 192 Bộ luật Hình sự.

Theo hồ sơ vụ án, các bị cáo đã tổ chức in ấn, gia công và phân phối số lượng lớn sách không có hợp đồng, không được sự đồng ý của đơn vị giữ bản quyền. Các ấn phẩm bị làm giả có hình thức tương tự bản chính của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam, từ bìa, nội dung cho đến tem nhãn, gây khó khăn cho người tiêu dùng trong việc phân biệt thật - giả. Hoạt động này không chỉ xâm phạm nghiêm trọng quyền và lợi ích hợp pháp của nhà xuất bản mà còn tiềm ẩn nguy cơ làm sai lệch nội dung học tập, ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục.

Tịch thu, tiêu hủy toàn bộ sách giả

Tòa quyết định tịch thu tiêu hủy 78.754 sách giả; tịch thu sung công quỹ Nhà nước máy ép nhiệt và 549 sản phẩm sách thật được xác định là công cụ, phương tiện liên quan vụ án.

Vụ án một lần nữa cho thấy tình trạng buôn bán sách giáo khoa giả vẫn diễn biến phức tạp, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu sách tăng cao trước mỗi năm học mới. Việc phối hợp chặt chẽ giữa nhà xuất bản và cơ quan chức năng, cùng các bản án nghiêm minh, được kỳ vọng sẽ góp phần răn đe, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và môi trường giáo dục lành mạnh.

Đáng chú ý, trong quá trình phát hiện và xử lý vụ việc, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã chủ động rà soát, thu thập thông tin và phối hợp với các cơ quan chức năng để xác minh, làm rõ hành vi vi phạm. Trên cơ sở tài liệu, chứng cứ thu thập được, cơ quan điều tra đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can về hành vi xâm phạm quyền tác giả và các quy định liên quan đến in, phát hành xuất bản phẩm. Tại phiên tòa, đại diện Viện Kiểm sát nhận định hành vi của các bị cáo mang tính chất có tổ chức, diễn ra trong thời gian nhất định, gây thiệt hại về kinh tế cho chủ sở hữu quyền và làm rối loạn thị trường sách.

Hội đồng xét xử đã xem xét đầy đủ các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ, đồng thời đánh giá tác động xã hội của hành vi phạm tội trong bối cảnh ngành xuất bản đang nỗ lực chuyển đổi số, nâng cao chất lượng và bảo vệ bản quyền. Bản án được tuyên không chỉ nhằm xử lý nghiêm các cá nhân vi phạm mà còn thể hiện thông điệp mạnh mẽ về việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, bảo vệ môi trường kinh doanh lành mạnh.

Sách giáo khoa giả gây ra nhiều hệ luỵ khó lường

Cần tăng cường chế tài xử phạt

Đại diện Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cho biết, đơn vị sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng ở trung ương và địa phương trong công tác kiểm tra, giám sát thị trường; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền để người dân nhận diện sách thật - giả, nâng cao ý thức tôn trọng bản quyền.

Các chuyên gia pháp lý cũng khuyến nghị cần tăng cường chế tài xử phạt, áp dụng đồng bộ biện pháp hình sự và dân sự đối với hành vi xâm phạm quyền tác giả trong lĩnh vực xuất bản. Bên cạnh đó, người tiêu dùng nên lựa chọn mua sách tại các hệ thống phát hành uy tín, tránh tiếp tay cho hành vi vi phạm pháp luật.

Vụ án khép lại với những bản án thích đáng, song bài toán chống sách lậu, sách giả vẫn đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt, thường xuyên của các cơ quan chức năng, nhà xuất bản và toàn xã hội. Bảo vệ bản quyền không chỉ là bảo vệ quyền lợi của đơn vị làm sách, mà còn là bảo vệ chất lượng tri thức và sự công bằng trên thị trường.

Phương Liên