Xây dựng nền quản trị pháp luật thông minh
Đề án xác định rõ mục tiêu xây dựng Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật trở thành hạ tầng dữ liệu pháp luật quốc gia nhằm phục vụ tích hợp, chuẩn hóa, liên kết, phân tích và cung cấp dịch vụ dữ liệu pháp luật dùng chung, bảo đảm tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”, áp dụng công nghệ hiện đại, làm nền tảng để xây dựng, phát triển ứng dụng trí tuệ nhân tạo chính xác, hiệu quả, góp phần đổi mới công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật, hướng tới xây dựng nền quản trị pháp luật thông minh. Thúc đẩy xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật, góp phần đưa pháp luật trở thành lợi thế cạnh tranh quốc gia trong kỷ nguyên mới.
Hình thành Đồ thị tri thức pháp luật quốc gia
Đề án đặt ra mục tiêu cụ thể năm 2027, rà soát, tái cấu trúc Cơ sở dữ liệu quốc gia về pháp luật, bảo đảm 100% dữ liệu văn bản quy phạm pháp luật được biểu diễn dưới dạng tiêu chuẩn hỗ trợ máy đọc.
Đồng thời, số hóa 100% hồ sơ xây dựng văn bản quy phạm pháp luật của các văn bản được ban hành từ ngày 30/4/2025.
Trong giai đoạn năm 2028 - 2030, mục tiêu là hoàn thành triển khai Kho dữ liệu pháp luật tập trung, bảo đảm tích hợp 100% các nguồn dữ liệu thành phần về pháp luật từ các bộ, cơ quan, địa phương.
Đặc biệt, giai đoạn này, hình thành Đồ thị tri thức pháp luật quốc gia hỗ trợ các nhu cầu tìm kiếm, phân tích, khai thác thông minh và ứng dụng công nghệ số phục vụ công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật. Đề án cũng đề ra nhiệm vụ, giải pháp “xây dựng, cập nhật, duy trì Đồ thị tri thức pháp luật là nền tảng tri thức phục vụ phân tích dữ liệu pháp luật, hỗ trợ cung cấp các dịch vụ tra cứu ngữ nghĩa và phục vụ phát triển các ứng dụng AI trong lĩnh vực pháp luật”.
Đề án cũng đặt mục tiêu giai đoạn năm 2028 - 2030 là phát triển các nền tảng, công cụ phục vụ tra cứu, khai thác, phân tích và sử dụng dữ liệu pháp luật, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và các cơ quan, tổ chức tiếp cận, sử dụng thông tin pháp luật; góp phần giảm thời gian, chi phí tiếp cận thông tin, nâng cao tính công khai, minh bạch và hiệu quả trong xây dựng, tổ chức thi hành và tuân thủ pháp luật.
Phạm vi dữ liệu xuyên suốt “vòng đời” của văn bản quy phạm pháp luật
Theo Đề án, phạm vi dữ liệu của Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật được xác định theo hướng tiếp cận hình thành hệ sinh thái dữ liệu về pháp luật, phục vụ quản lý, theo dõi và khai thác thông tin xuyên suốt “vòng đời” của văn bản quy phạm pháp luật từ khi xây dựng đến tổ chức thi hành.
Đồng thời, Đề án cũng ưu tiên tích hợp, hoàn thiện nhóm dữ liệu gốc từ các bộ, cơ quan, địa phương liên quan. Trên cơ sở đó, tiếp tục nghiên cứu, mở rộng phạm vi dữ liệu pháp luật nhằm đáp ứng yêu cầu khai thác, phân tích dữ liệu, phát triển các ứng dụng trí tuệ nhân tạo, góp phần nâng cao chất lượng công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật.
Xây dựng, phát triển nền tảng công nghệ của Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật theo định hướng “AI First”
Một trong những nhiệm vụ, giải pháp đáng chú ý tại Đề án là “phát triển hạ tầng, nền tảng công nghệ và quản trị, vận hành Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật”.
Theo đó, về hạ tầng công nghệ thông tin, hạ tầng của Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật đặt tại Trung tâm dữ liệu quốc gia, ứng dụng các công nghệ hiện đại, bảo đảm lưu trữ, xử lý, kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu pháp luật trong phạm vi toàn quốc; ứng dụng trí tuệ nhân tạo và các công nghệ số phục vụ quản lý nhà nước và cung cấp dịch vụ pháp lý số.
Đáng chú ý, về xây dựng nền tảng công nghệ, Đề án nêu rõ, xây dựng, phát triển nền tảng công nghệ của Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật theo định hướng “AI First” (ưu tiên ứng dụng trí tuệ nhân tạo), xây dựng hạ tầng dữ liệu và các nền tảng dùng chung phục vụ thu thập, lưu trữ, chuẩn hóa, tích hợp, kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu pháp luật thống nhất; đồng thời tạo nền tảng phục vụ tra cứu, phân tích, dự báo và hỗ trợ công tác xây dựng, tổ chức thi hành pháp luật.
Đề án cũng xác định tổ chức duy trì, vận hành Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật, bảo đảm tính liên tục, liền mạch và an toàn dữ liệu.
Trách nhiệm triển khai Đề án
Đề án phân công cụ thể trách nhiệm đối với các bộ, ngành, cơ quan trung ương, địa phương, tổ chức kinh tế và doanh nghiệp.
Trong đó, Bộ Tư pháp có trách nhiệm chủ trì xây dựng, ban hành Kế hoạch triển khai Đề án; hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc các bộ, cơ quan, địa phương triển khai thực hiện Đề án.
Bộ, cơ quan ngang bộ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tổ chức thực hiện kế hoạch triển khai Đề án tại bộ, cơ quan, địa phương; định kỳ hằng năm báo cáo tình hình, kết quả thực hiện Đề án, lồng ghép trong Báo cáo công tác tư pháp hằng năm gửi Bộ Tư pháp để tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ.
Đề nghị Văn phòng Trung ương Đảng, Văn phòng Quốc hội, các cơ quan có liên quan của Đảng, cơ quan của Quốc hội, Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao trong phạm vi trách nhiệm quản lý, phối hợp với Bộ Tư pháp, các bộ, cơ quan liên quan thực hiện hiệu quả Đề án theo quy định.
Việc Thủ tướng Chính phủ phê duyệt “Đề án Xây dựng Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật” thể hiện quyết tâm chuyển đổi từ quản lý thông tin pháp luật phân tán sang quản trị dựa trên dữ liệu kết nối, chuẩn hóa và có khả năng khai thác sâu. Nếu được triển khai đồng bộ, đúng lộ trình và bảo đảm chất lượng dữ liệu, Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật sẽ góp phần nâng cao chất lượng xây dựng, hoàn thiện pháp luật; hỗ trợ tổ chức thi hành pháp luật; tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và mở ra điều kiện phát triển các công cụ AI đáng tin cậy trong lĩnh vực pháp luật.
Ảnh: Internet