Chủ nhật 15/11/2026 09:35
Email: danchuphapluat@moj.gov.vn
Hotline: 024.627.397.37 - 024.62.739.735

Đổi mới mô hình quản lý, phát huy hiệu quả tính tự quản của tổ chức luật sư

Hiện nay, Bộ Tư pháp đang phối hợp với các cơ quan, tổ chức có liên quan xây dựng hồ sơ dự án Luật Luật sư (sửa đổi), hướng tới hoàn thiện thể chế pháp lý về luật sư và hành nghề luật sư bảo đảm phù hợp với yêu cầu thực tiễn. Trong quá trình hoàn thiện Luật, một trong những yêu cầu được đặt ra là nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về luật sư và hành nghề luật sư trên cơ sở kết hợp giữa quản lý nhà nước và chế độ tự quản của tổ chức xã hội - nghề nghiệp của luật sư.
Đổi mới mô hình quản lý, phát huy hiệu quả tính tự quản của tổ chức luật sư
Các đại biểu dự Hội thảo Tham vấn về mô hình quản lý và tự quản về tổ chức, hoạt động luật sư tại khu vực phía Bắc

Nghiên cứu, hoàn thiện mô hình quản lý nhà nước và tự quản về tổ chức và hoạt động luật sư là yêu cầu cần thiết

Luật Luật sư năm 2006 (sửa đổi, bổ sung năm 2012) đã tạo hành lang pháp lý thông thoáng để tổ chức xã hội - nghề nghiệp có thể phát huy vai trò tự quản, tự chịu trách nhiệm của mình; Nhà nước thực hiện chức năng định hướng, điều tiết và hỗ trợ phát triển nghề luật sư; cơ quan quản lý nhà nước ở cấp Trung ương tập trung xây dựng và hoạch định chính sách phát triển nghề luật sư, hoàn thiện thể chế, đào tạo nghề luật sư, kiểm tra, thanh tra, tranh thủ nguồn lực hỗ trợ phát triển nghề luật sư.

Bên cạnh những kết quả nổi bật đạt được sau 20 năm triển khai thi hành Luật, hoạt động quản lý nhà nước về luật sư và hành nghề luật sư, cũng như cơ chế tự quản của các tổ chức xã hội - nghề nghiệp của luật sư còn bộc lộ hạn chế, bất cập như: Chất lượng luật sư chưa đồng đều, chưa tương xứng với yêu cầu, đòi hỏi của thực tiễn; phẩm chất đạo đức, ý thức tuân thủ pháp luật, quy tắc đạo đức và ứng xử nghề nghiệp của một số luật sư còn hạn chế; trách nhiệm tự quản của tổ chức xã hội – nghề nghiệp của luật sư chưa đáp ứng được yêu cầu; các chủ trương, định hướng mới của Đảng và Nhà nước liên quan đến tổ chức và hoạt động của luật sư trong thời gian gần đây chưa được thể chế hóa đầy đủ trong các quy định của pháp luật về luật sư…

Trên cơ sở đó, việc nghiên cứu, hoàn thiện mô hình quản lý nhà nước và tự quản về tổ chức và hoạt động luật sư là yêu cầu cần thiết, góp phần khắc phục những tồn tại, hạn chế, nâng cao hiệu quả quản lý, phát huy vai trò tự quản của các tổ chức xã hội - nghề nghiệp của luật sư; đồng thời tạo điều kiện cho nghề luật sư ở Việt Nam phát triển đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới.

Phát huy hiệu quả cơ chế tự quản của Đoàn Luật sư

Theo Luật sư Nguyễn Trí Dưỡng, Đoàn Luật sư thành phố Bắc Ninh, để vai trò tự quản của Đoàn Luật sư phát huy hiệu quả trong giai đoạn mới, cần quan tâm một số điều kiện và định hướng sau:

Thứ nhất, cần thống nhất chính sách và sự quan tâm của chính quyền địa phương đối với Đoàn Luật sư, từ xác định vị trí, chức năng, giao nhiệm vụ đến quản lý, phối hợp và bố trí nguồn lực; trong đó cần xem xét thống nhất việc công nhận Đoàn là hội do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ. Mức hỗ trợ có thể phù hợp với quy mô, điều kiện từng địa phương nhưng cần tránh chênh lệch chính sách làm ảnh hưởng đến khả năng thực hiện nhiệm vụ tự quản.

Đổi mới mô hình quản lý, phát huy hiệu quả tính tự quản của tổ chức luật sư
Luật sư Nguyễn Trí Dưỡng, Đoàn Luật sư thành phố Bắc Ninh trao đổi về phát huy hiệu quả vai trò tự quản của Đoàn Luật sư trong giai đoạn mới

Thứ hai, cần bảo đảm điều kiện tối thiểu cho các Đoàn chưa đủ khả năng tự chủ, nhất là trụ sở, tài chính và nhân sự giúp việc. Cùng với hỗ trợ của Nhà nước, có thể khuyến khích mô hình kết nghĩa, phối hợp tự nguyện giữa Đoàn có điều kiện thuận lợi và Đoàn còn khó khăn để chia sẻ kinh nghiệm, bồi dưỡng, công nghệ và nguồn lực phù hợp.

Thứ ba, cần hoàn thiện nội quy, quy chế, quy định và tổ chức thực hiện nghiêm túc. Văn bản phải quy định rõ quyền, nghĩa vụ của thành viên; trách nhiệm của Ban Chủ nhiệm, Hội đồng khen thưởng, kỷ luật và Văn phòng; cách tiếp nhận, giải quyết công việc, công khai tài chính, kiểm tra và giám sát. Mỗi việc cần rõ người chủ trì, người phối hợp, thời hạn và chế độ báo cáo.

Thứ tư, cần tăng vai trò đại diện, bảo vệ và hỗ trợ thành viên song hành với quản lý, giám sát. Đoàn phải thường xuyên nắm bắt khó khăn, nguyện vọng; tiếp nhận và trả lời kiến nghị; hỗ trợ bảo vệ quyền hành nghề hợp pháp; cung cấp thông tin, bồi dưỡng theo nhu cầu, kết nối và trao đổi kinh nghiệm. Luật sư cần thấy Đoàn là nơi có thể tìm đến khi cần hỗ trợ, không chỉ là nơi thực hiện nghĩa vụ hoặc chịu kiểm tra.

Thứ năm, cần sử dụng dữ liệu để quản lý tốt hơn và đánh giá bằng kết quả thực hiện nhiệm vụ. Chuyển đổi số trước hết phục vụ hồ sơ luật sư, tổ chức hành nghề, tập sự, bồi dưỡng, vụ án được phân công theo yêu cầu, trợ giúp pháp lý, phản ánh và kỷ luật. Qua đó, có thể theo dõi tiến độ, thời gian giải quyết, kết quả hòa giải, bảo vệ quyền hành nghề, công khai tài chính và phục vụ cộng đồng.

Thứ sáu, cần tăng trách nhiệm hai chiều giữa Đoàn Luật sư và thành viên, đồng thời phát huy sự phối hợp song hành của tổ chức hành nghề. Luật sư thực hiện nghĩa vụ, chủ động tham gia, góp ý và giám sát; Đoàn Luật sư lắng nghe, đại diện, bảo vệ và hỗ trợ. Tổ chức hành nghề trực tiếp quản lý, sử dụng luật sư nên phối hợp thường xuyên với Đoàn trong việc cung cấp thông tin, bồi dưỡng, giám sát đạo đức, hỗ trợ hành nghề và thực hiện trách nhiệm xã hội. Ngoài ra, cần quy định rõ đầu mối, nội dung, cách phối hợp và giữ đúng thẩm quyền, trách nhiệm của mỗi bên.

Xây dựng hệ thống quản lý chung, thống nhất đối với luật sư, tổ chức hành nghề luật sư và hoạt động hành nghề

Theo Luật sư Trần Thị Thùy Liên, Đoàn Luật sư thành phố Hải Phòng, các quy định của pháp luật về quản lý nhà nước đối với luật sư và hành nghề luật sư hiện cơ bản đã tương đối đầy đủ. Tuy nhiên, trong bối cảnh hoạt động quản lý nhà nước đang có nhiều thay đổi theo hướng số hóa, chuyên nghiệp hóa, công tác quản lý đối với luật sư cũng cần được đổi mới tương ứng.

Đổi mới mô hình quản lý, phát huy hiệu quả tính tự quản của tổ chức luật sư
Luật sư Trần Thị Thùy Liên, Đoàn Luật sư thành phố Hải Phòng cho rằng, các quy định của pháp luật về quản lý nhà nước đối với luật sư và hành nghề luật sư hiện cơ bản đã tương đối đầy đủ

Từ thực tiễn hành nghề, Luật sư Trần Thị Thùy Liên đề xuất xây dựng hệ thống quản lý chung, thống nhất đối với luật sư, tổ chức hành nghề luật sư và hoạt động hành nghề. Hệ thống này cần được kết nối, liên thông giữa Bộ Tư pháp, cơ quan chuyên môn, Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Đoàn Luật sư và các cơ quan có liên quan. Trong đó, có thể nghiên cứu cơ chế đăng ký, cấp số quản lý đối với luật sư và liên thông thông tin giữa các cơ quan nhằm nhận diện, quản lý chính xác chủ thể hành nghề.

Mặt khác, giải pháp số hóa không chỉ phục vụ quản lý hoạt động hành nghề mà còn góp phần hạn chế tình trạng cá nhân, tổ chức không đủ điều kiện nhưng nhân danh luật sư hoặc tổ chức hành nghề luật sư để cung cấp dịch vụ pháp lý, làm ảnh hưởng đến uy tín và hình ảnh chung của đội ngũ luật sư. Một hệ thống quản lý thống nhất cũng có thể hỗ trợ quản lý thông tin về tổ chức hành nghề luật sư và các hoạt động nghề nghiệp một cách đồng bộ, minh bạch hơn.

Về chế độ tự quản của tổ chức xã hội - nghề nghiệp của luật sư, Luật sư Trần Thị Thùy Liên nhấn mạnh, không nên hiểu tự quản chỉ là trách nhiệm của từng luật sư, Ban Chủ nhiệm Đoàn Luật sư hoặc Liên đoàn Luật sư Việt Nam, mà cần được tổ chức theo hướng phân cấp, xác định rõ trách nhiệm của từng chủ thể. Đối với luật sư hoạt động tại các tổ chức hành nghề, cần nghiên cứu giao một số nhiệm vụ quản lý trực tiếp cho tổ chức hành nghề luật sư. Chẳng hạn, tổ chức hành nghề có thể chịu trách nhiệm đôn đốc luật sư thực hiện các nghĩa vụ liên quan đến đóng phí, tham gia bồi dưỡng nghiệp vụ và tuân thủ các quy định của pháp luật, quy định nghề nghiệp. Cách phân định này sẽ giảm áp lực cho Đoàn Luật sư trong việc theo dõi, đôn đốc từng thành viên, đồng thời xác lập trách nhiệm cụ thể của người đứng đầu tổ chức hành nghề đối với luật sư thuộc tổ chức mình.

Ngoài ra, Luật sư Trần Thị Thùy Liên nhận định, mối quan hệ giữa Đoàn Luật sư và các tổ chức hành nghề hiện còn chưa chặt chẽ. Trong khi các tổ chức hành nghề chủ yếu tập trung phát triển hoạt động của đơn vị mình, sự phối hợp vì mục tiêu phát triển chung của nghề luật sư chưa được thể hiện rõ. Vì vậy, cần quy định cụ thể hơn về cơ chế phối hợp, trách nhiệm và phương thức kết nối giữa Đoàn Luật sư với tổ chức hành nghề luật sư; đồng thời làm rõ vai trò kết nối của Đoàn Luật sư với cơ quan quản lý nhà nước, hiệp hội doanh nghiệp và các tổ chức có liên quan.

Đại diện Đoàn Luật sư thành phố Hải Phòng cũng cho rằng, cần xác định tổ chức hành nghề luật sư là một đầu mối quan trọng trong quản lý hoạt động nghề nghiệp. Đây là chủ thể trực tiếp ký kết hợp đồng dịch vụ pháp lý với khách hàng, đồng thời quản lý luật sư đăng ký hành nghề tại tổ chức. Vì vậy, bên cạnh trách nhiệm quản lý của cơ quan nhà nước và vai trò của Đoàn Luật sư, cần phát huy trách nhiệm quản lý trực tiếp của tổ chức hành nghề, trên cơ sở phân quyền, phân cấp rõ ràng.

Chế độ tự quản của tổ chức xã hội - nghề nghiệp của luật sư phải được thực hiện trong khuôn khổ pháp luật

Nhấn mạnh quản lý nhà nước và tự quản của tổ chức xã hội – nghề nghiệp của luật sư là hai vấn đề có ý nghĩa trọng yếu đối với quá trình tổ chức, phát triển nghề luật sư, bà Đỗ Hoàng Yến, nguyên Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp (Bộ Tư pháp) cho rằng, việc xác định đúng phạm vi, vai trò của quản lý nhà nước và trách nhiệm tự quản là cơ sở để hoàn thiện thể chế, nâng cao chất lượng nghề luật sư và đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Đổi mới mô hình quản lý, phát huy hiệu quả tính tự quản của tổ chức luật sư
Bà Đỗ Hoàng Yến, nguyên Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp (Bộ Tư pháp) cho rằng, việc xác định đúng phạm vi, vai trò của quản lý nhà nước và trách nhiệm tự quản là cơ sở để hoàn thiện thể chế, nâng cao chất lượng nghề luật sư và đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới

Theo bà Đỗ Hoàng Yến, quản lý nhà nước đối với nghề luật sư trước hết nhằm bảo đảm tính pháp quyền và trật tự công cộng. Luật sư hoạt động trong lĩnh vực tư pháp, trực tiếp liên quan đến pháp luật, công lý và quyền con người. Vì vậy, sự quản lý của Nhà nước là cần thiết nhằm bảo đảm trật tự pháp luật, trật tự xã hội, đồng thời xác lập vị trí pháp lý của nghề luật sư trong xã hội.

Quản lý nhà nước còn có vai trò bảo vệ quyền và lợi ích của khách hàng, cộng đồng thông qua việc thiết lập các tiêu chuẩn đối với người hành nghề, từ đào tạo, tập sự đến cấp chứng chỉ hành nghề, chuẩn hóa hoạt động cung cấp dịch vụ pháp lý. Cùng với đó, Nhà nước có trách nhiệm ghi nhận, bảo hộ quyền và lợi ích hợp pháp của luật sư trong quá trình hành nghề, trong đó có các quyền tham gia thủ tục pháp lý, tranh tụng theo quy định.

Về chế độ tự quản của tổ chức xã hội - nghề nghiệp của luật sư, nguyên Cục trưởng cho rằng, đây là việc các tổ chức như Liên đoàn Luật sư Việt Nam và Đoàn Luật sư các địa phương được trao quyền tổ chức, điều hành, quản lý các công việc nội bộ của nghề luật sư trong khuôn khổ pháp luật và điều lệ. Nội dung tự quản bao gồm xây dựng, giám sát thực hiện quy tắc đạo đức nghề nghiệp; xử lý kỷ luật, giải quyết khiếu nại; giám sát tập sự hành nghề; tổ chức bồi dưỡng chuyên môn và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của luật sư thành viên.

Nghề luật sư có yêu cầu về mức độ tự quản tương đối cao do tính chất đặc thù của nghề tự do cung cấp dịch vụ pháp lý và hoạt động trong lĩnh vực pháp luật. Đặc biệt, tổ chức nghề nghiệp và những người hành nghề có khả năng nhận diện rõ các yêu cầu về kỹ thuật chuyên môn, đạo đức nghề nghiệp để xây dựng chuẩn mực ứng xử, giám sát và nâng cao trách nhiệm nghề nghiệp. Thực hiện tốt cơ chế tự quản sẽ góp phần nâng cao chất lượng và uy tín của nghề luật sư.

Đề cập mối quan hệ giữa quản lý nhà nước và chế độ tự quản nghề nghiệp, bà Đỗ Hoàng Yến cho rằng, cần có cách hiểu phù hợp về nguyên tắc “quản lý nhà nước kết hợp với chế độ tự quản của tổ chức xã hội - nghề nghiệp của luật sư”. Tự quản không đồng nghĩa với việc đứng ngoài quản lý nhà nước mà phải được thực hiện trong khuôn khổ pháp luật. Nhà nước thực hiện quản lý đối với các lĩnh vực của đời sống xã hội, trong khi tổ chức xã hội - nghề nghiệp thực hiện chức năng tự quản trong phạm vi thẩm quyền được pháp luật quy định.

Từ góc độ này, cơ quan chủ trì soạn thảo cần phân định rõ hơn vai trò của cơ quan quản lý nhà nước và tổ chức tự quản. Cơ quan nhà nước tập trung thực hiện chức năng quản lý, kiểm soát tính hợp pháp và hỗ trợ phát triển; tổ chức xã hội - nghề nghiệp đảm nhận vai trò quản lý chuyên môn, đạo đức nghề nghiệp và đại diện cho luật sư. Việc xác định chưa rõ phạm vi, trách nhiệm của từng chủ thể có thể dẫn đến cách hiểu và áp dụng chưa thống nhất trong thực tiễn.

Dự án án Luật Luật sư (sửa đổi) sẽ được trình Quốc hội cho ý kiến và xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ hai trong tháng 10 - tháng 11/2026.

Thùy Dung

Tin bài có thể bạn quan tâm

Vướng mắc khi áp dụng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự

Vướng mắc khi áp dụng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự

Khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi, bổ sung các năm 2017, 2025 (Bộ luật Hình sự) quy định mở về việc Tòa án có thể coi các tình tiết khác là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và phải ghi rõ lý do giảm nhẹ trong bản án. Quy định này có ý nghĩa quan trọng, tạo điều kiện cho cơ quan tiến hành tố tụng đánh giá toàn diện nhân thân người phạm tội và những tình tiết đặc thù của từng vụ án nhằm bảo đảm việc cá thể hóa trách nhiệm hình sự và hình phạt. Để hướng dẫn áp dụng thống nhất, Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành Nghị quyết số 04/2025/NQ-HĐTP ngày 30/9/2025, trong đó Điều 3 hướng dẫn một số tình tiết có thể được coi là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự.
Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong đấu giá tài sản

Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong đấu giá tài sản

Trước yêu cầu nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, khắc phục những bất cập phát sinh trong thực tiễn và tăng cường tính công khai, minh bạch của hoạt động đấu giá tài sản, dự thảo Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) (dự thảo Luật) đang được Quốc hội khóa XVI cho ý kiến và xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ 2 theo hướng đẩy đẩy mạnh thực hiện chủ trương phân cấp, phân quyền, gắn với nhiệm vụ triển khai xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp và ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số. Những định hướng này nhằm tạo cơ sở pháp lý đồng bộ, ổn định để thúc đẩy hoạt động đấu giá tài sản theo hướng chuyên môn hóa, chuyên nghiệp hóa.
Ứng dụng công nghệ số trong ban hành quyết định hành chính

Ứng dụng công nghệ số trong ban hành quyết định hành chính

Tóm tắt: Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia, ban hành quyết định hành chính ngày càng gắn với môi trường dữ liệu và hệ thống số. Hiện, pháp luật đã có những quy định tạo cơ sở cho ứng dụng công nghệ trong quản lý nhà nước, nhưng chưa hình thành khuôn khổ thống nhất điều chỉnh ban hành quyết định hành chính trong môi trường điện tử, đồng thời, chưa làm rõ vai trò của quyết định hành chính như kết quả pháp lý cuối cùng trong dịch vụ công trực tuyến. Nghiên cứu phân tích, chỉ ra các khoảng trống pháp lý như thiếu quy định trực tiếp về quyết định hành chính điện tử; chưa có tiêu chí xác định phạm vi áp dụng; trách nhiệm dữ liệu còn phân tán; giá trị chứng cứ của dữ liệu số chưa rõ; chưa có cơ chế bảo đảm an toàn pháp lý cho người thực thi. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất định hướng hoàn thiện pháp luật nhằm chuẩn hóa quy trình, xác định phạm vi áp dụng và tăng cường bảo đảm pháp lý trong môi trường số.
Pháp luật của một số quốc gia về quyết định hành chính và khuyến nghị đối với Việt Nam

Pháp luật của một số quốc gia về quyết định hành chính và khuyến nghị đối với Việt Nam

Tóm tắt: Quyết định hành chính là văn bản pháp luật có vai trò quan trọng trong quản lý hành chính nhà nước, là phương tiện để chuyển tải các mệnh lệnh của chủ thể quản lý đến đối tượng bị quản lý. Các quyết định hành chính có tác động trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức nên pháp luật cần quy định cụ thể về trình tự, thủ tục, thẩm quyền ban hành quyết định hành chính. Tuy nhiên, hiện, pháp luật về quyết định hành chính được quy định trong nhiều văn bản pháp luật chuyên ngành và chưa được hiểu thống nhất về khái niệm quyết định hành chính, quy định cụ thể về trình tự, thủ tục ban hành, dẫn đến thực tiễn áp dụng gặp nhiều khó khăn, vướng mắc. Qua nghiên cứu pháp luật của Đức, Nhật Bản và Na Uy, trên cơ sở đánh giá yêu cầu về tái cấu trúc hệ thống pháp luật của Việt Nam theo Nghị quyết số 27/NQ-TW[I] và Nghị quyết số 66/NQ-TW[II], Kết luận số 09-KL/TW[III] nghiên cứu đề xuất một số giải pháp hoàn thiện pháp luật về quyết định hành chính ở Việt Nam hiện nay.
Căn cứ đánh giá tính hợp pháp của quyết định hành chính theo quy định pháp luật một số quốc gia và khuyến nghị đối với Việt Nam

Căn cứ đánh giá tính hợp pháp của quyết định hành chính theo quy định pháp luật một số quốc gia và khuyến nghị đối với Việt Nam

Tóm tắt: Tính hợp pháp của quyết định hành chính là nội dung quan trọng của pháp luật hành chính hiện đại được nhiều quốc gia ghi nhận. Trên cơ sở phân tích quy định pháp luật của Đức, Trung Quốc và Nhật Bản, nghiên cứu chỉ ra các căn cứ đánh giá tính hợp pháp của quyết định hành chính được quy phạm hóa trong các văn bản luật. Nghiên cứu cho thấy, căn cứ đánh giá tính hợp pháp của quyết định hành chính theo pháp luật Đức, Trung Quốc và Nhật Bản được xem xét trên ba phương diện: thẩm quyền ban hành, nội dung và hình thức của quyết định. Hiện, Việt Nam chưa có văn bản quy phạm pháp luật quy định cụ thể và rõ ràng về các căn cứ đánh giá tính hợp pháp của quyết định hành chính. Đây là nguyên nhân chính dẫn đến nhiều quyết định hành chính được ban hành bất hợp pháp trong thực tiễn. Từ việc đánh giá thực trạng ban hành quyết định hành chính ở Việt Nam, nghiên cứu kiến nghị, đề xuất hoàn thiện quy định pháp luật về căn cứ đánh giá tính hợp pháp của quyết định hành chính đáp ứng yêu cầu của cải cách hành chính.
Nâng cao hiệu quả triển khai thi hành quy định mới về bồi thường nhà nước

Nâng cao hiệu quả triển khai thi hành quy định mới về bồi thường nhà nước

Ngày 10/11, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc chủ trì Hội nghị triển khai thi hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước nhằm cụ thể hóa các nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 1788/QĐ-TTg ngày 15/9/2026 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật.
Khơi thông tiềm năng khai thác không gian ngầm, tầm thấp và tầm cao của Thủ đô

Khơi thông tiềm năng khai thác không gian ngầm, tầm thấp và tầm cao của Thủ đô

Nhằm khai thác hiệu quả các tầng không gian đô thị, Điều 11 Luật Thủ đô số 02/2026/QH16 thiết lập khuôn khổ pháp lý về quy hoạch, khai thác, sử dụng không gian ngầm, không gian tầm thấp, không gian tầm cao. Các quy định hướng đến bảo đảm an toàn, quốc phòng, an ninh, kết nối đồng bộ và tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động đầu tư, phát triển công trình.
Tăng cường minh bạch, ngăn chặn thông đồng, dìm giá và bỏ cọc trong đấu giá tài sản

Tăng cường minh bạch, ngăn chặn thông đồng, dìm giá và bỏ cọc trong đấu giá tài sản

Tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, thảo luận tại hội trường về dự thảo Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) (dự thảo Luật), nhiều đại biểu Quốc hội tập trung góp ý các quy định nhằm khắc phục những bất cập phát sinh trong thực tiễn, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và bảo đảm tính công khai, minh bạch trong hoạt động đấu giá. Các ý kiến nhấn mạnh yêu cầu kiểm soát chặt chẽ từ khâu đăng ký, tổ chức phiên đấu giá đến xử lý nghiêm các hành vi thông đồng, dìm giá và bỏ cọc trong đấu giá tài sản.
Pháp luật về ban hành quyết định hành chính ở Việt Nam hiện nay: Từ cơ sở lý luận đến định hướng hoàn thiện

Pháp luật về ban hành quyết định hành chính ở Việt Nam hiện nay: Từ cơ sở lý luận đến định hướng hoàn thiện

Tóm tắt: Pháp luật về ban hành quyết định hành chính đóng vai trò quan trọng trong bảo đảm các quyết định hành chính được ban hành, thực hiện theo đúng quy định, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, bảo đảm quyền và lợi ích của các tổ chức, cá nhân có liên quan. Nghiên cứu phân tích cơ sở lý luận và thực tiễn của việc hoàn thiện pháp luật về ban hành quyết định hành chính trong bối cảnh xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Trên cơ sở đánh giá thực trạng pháp luật và thực tiễn áp dụng, nghiên cứu chỉ ra những bất cập trong quy định pháp luật hiện hành, yêu cầu đặt ra từ phân cấp, phân quyền và chuyển đổi số, tham khảo kinh nghiệm quốc tế, từ đó, đề xuất định hướng hoàn thiện khuôn khổ pháp luật, hướng tới xây dựng cơ chế thủ tục thống nhất và từng bước hình thành luật chuyên biệt về ban hành quyết định hành chính.
Kiểm soát việc ban hành và thi hành quyết định hành chính - Lý luận thực tiễn và kiến nghị hoàn thiện

Kiểm soát việc ban hành và thi hành quyết định hành chính - Lý luận thực tiễn và kiến nghị hoàn thiện

Tóm tắt: Kiểm soát hoạt động của cơ quan hành chính nhà nước là yêu cầu của mọi nền hành chính các quốc gia trên thế giới, nhằm bảo đảm tính hợp pháp trong hoạt động công vụ, phòng ngừa và hạn chế tình trạng lạm quyền, đồng thời, bảo đảm tôn trọng và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các cá nhân, tổ chức. Ở Việt Nam, các cơ chế kiểm soát hoạt động hành chính đã từng bước được hình thành và hoàn thiện, tuy nhiên, hiệu quả thực thi trên thực tế còn hạn chế. Nghiên cứu phân tích, đánh giá việc kiểm soát quá trình ban hành và thi hành quyết định hành chính cá biệt - một hình thức phổ biến và có tác động trực tiếp trong quản lý hành chính. Trên cơ sở làm rõ yêu cầu của hoạt động kiểm soát, nghiên cứu phân tích, đánh giá các cơ chế kiểm soát hiện hành, chỉ ra những hạn chế về phương diện pháp luật và thực tiễn thi hành. Từ đó, nghiên cứu đề xuất một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả kiểm soát việc ban hành và thi hành quyết định hành chính, góp phần xây dựng nền hành chính phục vụ, liêm chính, hiệu quả trong bối cảnh phát triển mới.
Thẩm quyền ban hành quyết định hành chính

Thẩm quyền ban hành quyết định hành chính

Tóm tắt: Quyết định hành chính là biểu hiện đặc trưng, phổ biến phản ánh mối quan hệ giữa Nhà nước và xã hội và là công cụ quan trọng để Nhà nước thực hiện chức năng điều hành, quản lý xã hội. Ban hành quyết định hành chính hợp pháp, phù hợp với thực tiễn là đòi hỏi khách quan góp phần bảo đảm sự ổn định của trật tự hành chính. Trên cơ sở phân tích đặc trưng thẩm quyền ban hành quyết định hành chính, thực trạng quy định pháp luật và thực tiễn triển khai thực hiện, nghiên cứu đề xuất các giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật về chủ thể ban hành quyết định hành chính, trong đó, tập trung vào giải pháp đổi mới tư duy về quản lý nhà nước và hoàn thiện thể chế về ban hành quyết định hành chính.
Kinh nghiệm của một số quốc gia về thủ tục ban hành quyết định hành chính và một số gợi mở đối với Việt Nam

Kinh nghiệm của một số quốc gia về thủ tục ban hành quyết định hành chính và một số gợi mở đối với Việt Nam

Tóm tắt: Pháp luật ban hành quyết định hành chính đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát ban hành quyết định hành chính và bảo đảm quyết định hành chính được ban hành theo đúng quy định, qua đó nâng cao chất lượng, hiệu quả quản lý nhà nước, quyền và nghĩa vụ của các tổ chức, cá nhân có thẩm quyền. Nghiên cứu phân tích pháp luật của Đức, Nhật Bản và Úc về thủ tục ban hành quyết định hành chính, vì đây là các quốc gia có hệ thống pháp luật tương đối hoàn thiện và điển hình nhằm rút ra những gợi mở có giá trị tham khảo trong xây dựng và hoàn thiện pháp luật tại Việt Nam. Kết quả nghiên cứu cho thấy, mặc dù, có khác biệt về mô hình và kỹ thuật lập pháp, nhưng, pháp luật của ba quốc gia này đều xác lập các nguyên tắc và thủ tục nền tảng bảo đảm sự cân bằng giữa yêu cầu quản lý hành chính hiệu quả với bảo đảm tính công khai, minh bạch, tuân thủ pháp quyền và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của đối tượng chịu tác động. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất Việt Nam nên nghiên cứu tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm của các quốc gia này trong xây dựng đạo luật khung về thủ tục ban hành quyết định hành chính theo hướng quy định các nguyên tắc và thủ tục chung, kết hợp với các quy định chuyên ngành để hình thành khuôn khổ pháp lý thống nhất, đồng bộ, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả của hoạt động hành chính.
Một số vấn đề lý luận về quyết định hành chính

Một số vấn đề lý luận về quyết định hành chính

Tóm tắt: Ban hành và thực thi quyết định hành chính là nội dung quan trọng trong áp dụng pháp luật. Nghiên cứu phân tích một số vấn đề lý luận về quyết định hành chính trong hoạt động quản lý nhà nước hiện nay. Trên cơ sở làm rõ khái niệm, đặc điểm, vai trò và các yêu cầu đối với quyết định hành chính, nghiên cứu khẳng định quyết định hành chính là công cụ quan trọng để cơ quan nhà nước thực hiện chức năng quản lý, điều hành và tổ chức thi hành pháp luật.
Kinh nghiệm của một số quốc gia về luật Omnibus và kiến nghị hoàn thiện kỹ thuật “một luật sửa nhiều luật” tại Việt Nam

Kinh nghiệm của một số quốc gia về luật Omnibus và kiến nghị hoàn thiện kỹ thuật “một luật sửa nhiều luật” tại Việt Nam

Tóm tắt: Trong bối cảnh Nghị quyết số 27-NQ/TWI đặt ra yêu cầu xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, kịp thời, kỹ thuật “một luật sửa nhiều luật” ngày càng được áp dụng phổ biến nhưng chưa có khung lý luận và pháp lý tương xứng. Nghiên cứu phân tích một số vấn đề chung về kỹ thuật Omnibus, kinh nghiệm kiểm soát luật Omnibus tại Hoa Kỳ và Indonesia, đồng thời, đánh giá thực tiễn áp dụng kỹ thuật “một luật sửa nhiều luật” tại Việt Nam. Kết quả nghiên cứu cho thấy, việc sửa đổi nhiều luật trong cùng một văn bản tại Việt Nam còn mang tính cơ học, thiếu nguyên tắc chung cho toàn bộ dự luật, trong khi quy trình đánh giá tác động của chính sách chưa được thực hiện đầy đủ. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất hoàn thiện quy định pháp luật về kỹ thuật “một luật sửa nhiều luật”; cấu trúc luật sửa đổi, bổ sung nhiều luật bắt buộc phải có nguyên tắc chung; đồng thời, đổi mới quy trình đánh giá tác động của chính sách và cơ chế thẩm tra liên Ủy ban.
Bảo đảm tính tương xứng khi áp dụng biện pháp kê biên tài sản và phong tỏa tài khoản theo pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam

Bảo đảm tính tương xứng khi áp dụng biện pháp kê biên tài sản và phong tỏa tài khoản theo pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam

Tóm tắt: Kê biên tài sản, phong tỏa tài khoản là biện pháp cưỡng chế cần thiết trong quá trình giải quyết vụ án hình sự, tuy nhiên, việc áp dụng các biện pháp này có thể hạn chế đối với quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức có liên quan. Vì vậy, tính tương xứng có ý nghĩa quan trọng trong bảo đảm sự cân bằng hợp lý giữa mục tiêu tố tụng và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các chủ thể. Nghiên cứu phân tích mức độ thể hiện của tính tương xứng trong quy định pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam về kê biên tài sản và phong tỏa tài khoản, trên cơ sở đó, nhận diện một số hạn chế và đề xuất định hướng hoàn thiện pháp luật nhằm bảo đảm tính tương xứng trong thực tiễn áp dụng.

Theo dõi chúng tôi trên: