Đồng chí Hoàng Thanh Tùng - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Bộ trưởng Bộ Tư pháp phát biểu tại Hội nghị giao ban công tác pháp chế 06 tháng đầu năm 2026

Tham dự Hội nghị có đại diện các cơ quan, tổ chức ở Trung ương, các Ủy ban của Quốc hội, các bộ, cơ quan ngang bộ, các đơn vị thuộc Bộ Tư pháp cùng nhiều chuyên gia, nhà khoa học.

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh cho biết, năm 2026 là năm đầu tiên cả nước triển khai đồng bộ nhiều chủ trương, quyết sách lớn của Đảng và Nhà nước về đổi mới công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật. Đây không chỉ là năm cụ thể hóa các định hướng của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, mà còn là năm mở đầu một giai đoạn phát triển mới của công tác pháp luật với những cơ chế, chính sách chưa từng có tiền lệ, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Quốc hội và Chính phủ đối với công tác xây dựng pháp luật, tổ chức thi hành pháp luật và đội ngũ những người trực tiếp làm công tác này.

Theo Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh, công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật đang được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược phát triển đất nước. Lần đầu tiên, xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật được xác định là một trong những động lực quan trọng để tạo lập thể chế phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và bảo đảm sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước. Đây vừa là sự ghi nhận đối với vai trò của công tác pháp luật, vừa là sự khẳng định niềm tin và kỳ vọng rất lớn của Đảng, Nhà nước đối với đội ngũ cán bộ làm công tác xây dựng pháp luật và pháp chế.

Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh phát biểu khai mạc Hội nghị

Với vai trò là “lăng kính pháp luật” trong hoạt động quản lý nhà nước, đội ngũ pháp chế đã chủ động tham gia từ sớm, từ xa vào quá trình hoạch định chính sách, kịp thời nhận diện những bất cập, xung đột, chồng chéo của hệ thống pháp luật, bảo đảm mọi chủ trương, chính sách và quyết định quản lý được xem xét toàn diện dưới góc độ pháp lý, bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, tính thống nhất, đồng bộ và khả thi. Có thể nói, chất lượng tham mưu của tổ chức pháp chế ngày càng trở thành một trong những yếu tố quan trọng quyết định chất lượng thể chế và hiệu quả quản trị của mỗi bộ, ngành.

Theo Báo cáo Kết quả công tác pháp chế bộ, ngành 06 tháng đầu năm 2026, phương hướng, nhiệm vụ, giải pháp 06 tháng cuối năm 2026 tại Hội nghị, tính đến ngày 16/6/2026, để thay thế các cơ chế đặc thù, tạm thời đang được thực hiện theo Luật Tổ chức Chính phủ năm 2025, Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025, Nghị quyết số 190/2025/QH15, Nghị quyết số 206/2025/QH15 và cắt giảm điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục hành chính, có tổng cộng 684 văn bản quy phạm pháp luật do các bộ, cơ quan ngang bộ, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành theo thẩm quyền hoặc trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành cần được sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới trước ngày 01/3/2027 (gồm 110 luật, 02 pháp lệnh, 03 nghị quyết của Quốc hội, 01 nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, 346 nghị định, 30 quyết định của Thủ tướng Chính phủ, 180 thông tư, 06 thông tư liên tịch và 06 quyết định của Bộ trưởng).

Quang cảnh Hội nghị giao ban công tác pháp chế 06 tháng đầu năm 2026

Tính đến ngày 16/6/2026, đã có 176 văn bản được sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới, đạt khoảng 25,7%; còn 508 văn bản (gồm 74 luật, 02 pháp lệnh, 01 nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội, 238 nghị định, 23 quyết định của Thủ tướng Chính phủ, 161 thông tư, 06 thông tư liên tịch và 03 quyết định của Bộ trưởng) chiếm khoảng 74,3% đang tiếp tục được các bộ, cơ quan ngang bộ nghiên cứu, xây dựng phương án xử lý trước ngày 01/3/2027. Các số liệu này sẽ tiếp tục được cập nhật rà soát trong quá trình triển khai thực hiện việc sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới các văn bản quy phạm pháp luật.

Bên cạnh đó, công tác rà soát, kiểm tra, hệ thống hóa văn bản được triển khai quyết liệt trên toàn quốc. Công tác tổ chức thi hành pháp luật, theo dõi thi hành pháp luật, phổ biến, giáo dục pháp luật và hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp tiếp tục được đổi mới mạnh mẽ.

Nhằm đánh giá và tối ưu hóa công tác pháp chế, Hội nghị tập trung vào 03 mục tiêu chính: (i) Đánh giá toàn diện tình hình công tác pháp chế, rà soát kết quả, hạn chế, vướng mắc và nguyên nhân trong 06 tháng đầu năm 2026 tại các bộ, cơ quan ngang bộ; (ii) Thảo luận các vấn đề trọng tâm: xây dựng, thẩm định, rà soát văn bản; ban hành văn bản quy định chi tiết; cắt giảm thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; (iii) Tăng cường phối hợp, chia sẻ kinh nghiệm giữa Bộ Tư pháp và các bộ, ngành; tổng hợp kiến nghị để nghiên cứu, hướng dẫn hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền giải quyết.

Phát biểu kết luận Hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng nhấn mạnh, công tác pháp chế và đội ngũ cán bộ làm công tác pháp chế đứng trước bối cảnh mới với yêu cầu cao hơn. Bộ trưởng chỉ đạo đội ngũ pháp chế các bộ, ngành tập trung tham mưu lãnh đạo các bộ, ngành thực hiện tốt 06 nhiệm vụ trọng tâm sau:

Thứ nhất, quán triệt và triển khai đồng bộ các chủ trương của Đảng, Quốc hội, Chính phủ về công tác xây dựng pháp luật và tổ chức thi hành pháp luật; giải quyết triệt để tình trạng nợ đọng văn bản và thực hiện nghiêm túc Quy chế làm việc mới của Chính phủ (đặc biệt là quy trình xây dựng văn bản quy định chi tiết đồng thời với dự án Luật). Chủ động đề xuất phương án xử lý các văn bản cần sửa đổi, bổ sung hoặc hết hiệu lực trước ngày 01/3/2027, không để xảy ra khoảng trống pháp lý.

Thứ hai, tập trung cao độ cho Phiên họp đầu tháng 8/2026: Khẩn trương hoàn thiện hồ sơ đối với 17 dự án luật trình thông qua và 03 dự án luật xin ý kiến. Trường hợp chưa kịp hoàn thiện hồ sơ theo quy định, các bộ phải báo cáo Chính phủ về định hướng lớn và chính sách sửa đổi để xin ý kiến đại biểu Quốc hội. Đồng thời, triển khai và bảo đảm tiến độ đối với các dự án sẽ trình thông qua tại kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.

Thứ ba, nghiêm túc thực hiện nhiệm vụ tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật: Quán triệt sát sao chỉ đạo của Thường trực Ban Bí thư và Ban Chỉ đạo; ưu tiên nguồn lực nhân sự, thời gian và kinh phí để gửi báo cáo sơ bộ về Bộ Tư pháp trước ngày 10/7/2026 và các báo cáo chuyên đề trước ngày 25/7/2026; tăng cường rà soát, kiểm tra văn bản theo thẩm quyền: Kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các văn bản có dấu hiệu trái pháp luật, gây rào cản cho môi trường đầu tư kinh doanh. Giải quyết ngay phản ánh, kiến nghị của người dân, doanh nghiệp và thực hiện tích hợp hệ thống tiếp nhận này với Cổng thông tin điện tử của bộ, ngành.

Thứ tư, đẩy mạnh đổi mới và hiện đại hóa công tác pháp chế: Phối hợp chặt chẽ với Bộ Tư pháp xây dựng Luật về VBQPPL; triển khai Đề án thí điểm chấm điểm (KPI) về xây dựng pháp luật, Đề án soạn thảo tập trung, chuyên nghiệp và các nhiệm vụ chuyển đổi số. Hướng tới hình thành phương thức quản trị hiện đại, lấy chất lượng chính sách và hiệu quả thi hành làm thước đo.

Thứ năm, ưu tiên nguồn lực để rà soát, xử lý các văn bản quy phạm pháp luật đang trực tiếp phát sinh khó khăn, vướng mắc, ảnh hưởng đến việc vận hành mô hình chính quyền địa phương 02 cấp theo chỉ đạo của Đảng ủy Chính phủ; đồng thời cần tiếp tục rà soát, cập nhật, hoàn thiện phương án xử lý đối với từng văn bản thuộc phạm vi quản lý; xác định rõ lộ trình, tiến độ và trách nhiệm thực hiện, bảo đảm vừa xử lý kịp thời các vướng mắc trước mắt, vừa hoàn thành việc sửa đổi, bổ sung, thay thế các văn bản sẽ hết hiệu lực trước ngày 01/3/2027, không để xảy ra khoảng trống pháp lý.

Thứ sáu, củng cố, kiện toàn tổ chức và nâng cao năng lực đội ngũ pháp chế: Xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị, chuyên môn sâu, tư duy đổi mới và năng lực tham mưu chiến lược. Tạo điều kiện cho cán bộ pháp chế tham gia thực chất từ giai đoạn xây dựng chính sách; áp dụng hiệu quả các cơ chế mới về đào tạo, thu hút chuyên gia và ứng dụng công nghệ theo Nghị quyết số 197/2025/QH15.