Phát triển "Ngày Văn hóa Việt Nam" trở thành thương hiệu văn hóa đặc trưng của Thủ đô

Ảnh minh họa

Ngày 28/8/2026, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội ban hành Kế hoạch số 100-KH/TU về chỉ đạo triển khai “Ngày Văn hóa Việt Nam” trên địa bàn thành phố Hà Nội giai đoạn 2026 - 2030 (Kế hoạch) nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và các tầng lớp Nhân dân về vị trí, vai trò của văn hóa; đưa Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam (Nghị quyết số 80-NQ/TW) và các chủ trương của Đảng về xây dựng, phát triển văn hóa và con người Việt Nam vào cuộc sống; phát huy vai trò tiên phong của Thủ đô trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản, phát triển công nghiệp văn hóa, quảng bá hình ảnh Hà Nội “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo”, góp phần lan tỏa các giá trị văn hóa Việt Nam; đồng thời tạo chuyển biến từ nhận thức đến hành động, gắn phát triển văn hóa với phát triển kinh tế - xã hội, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và phát triển công nghiệp văn hóa; phát huy nguồn lực văn hóa phục vụ phát triển nhanh, bền vững Thủ đô.

Lấy phát huy giá trị văn hóa làm trung tâm, “Ngày Văn hóa Việt Nam” làm động lực và phát triển công nghiệp văn hóa làm hướng đi

Việc quán triệt, triển khai “Ngày Văn hóa Việt Nam” được Hà Nội xác định là nhiệm vụ trọng tâm, gắn với thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW, Chương trình số 08-CTr/TU và các chủ trương của Đảng về xây dựng, phát triển văn hóa, con người Việt Nam, tạo chuyển biến từ nhận thức đến hành động trong toàn xã hội.

Một trong những quan điểm xuyên suốt được Kế hoạch xác định là lấy con người làm trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực phát triển; chú trọng xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh, hiện đại; xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, nhân văn, sáng tạo, kỷ cương trong gia đình, nhà trường, cơ quan, doanh nghiệp, cộng đồng và trên không gian mạng.

Bên cạnh đó, Hà Nội xác định, phát huy đặc trưng, bản sắc Thăng Long - Hà Nội, gắn bảo tồn với phát huy giá trị và sáng tạo, đưa di sản vào đời sống đương đại; kết hợp văn hóa với khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, du lịch và công nghiệp văn hóa nhằm tạo ra các sản phẩm, không gian văn hóa có chất lượng, nâng cao sức mạnh mềm và vị thế Thủ đô. Lấy phát huy giá trị văn hóa làm trung tâm, “Ngày Văn hóa Việt Nam” làm động lực và phát triển công nghiệp văn hóa làm hướng đi. Mỗi kỳ tổ chức phải thúc đẩy hình thành sản phẩm, mô hình, không gian và sáng kiến văn hóa mới, góp phần chuyển hóa các giá trị văn hóa Hà Nội thành nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội.

Hà Nội sẽ chuyển từ tổ chức các hoạt động văn hóa đơn lẻ sang phát triển hệ sinh thái văn hóa, sáng tạo của Thủ đô. Nhà nước giữ vai trò định hướng, kiến tạo; phát huy sự tham gia của các thiết chế văn hóa, địa phương, doanh nghiệp, văn nghệ sĩ, nghệ nhân, giới trí thức, cộng đồng, vai trò chủ thể của Nhân dân và các chủ thể sáng tạo; lấy “Ngày Văn hóa Việt Nam” làm dịp kết nối, thúc đẩy hợp tác, đổi mới sáng tạo và hình thành chuỗi giá trị văn hóa. Phát huy vai trò của “Hà Nội - Thành phố sáng tạo”, trung tâm lớn về văn hóa của cả nước; coi sáng tạo là phương thức quan trọng để phát huy di sản, phát triển sản phẩm văn hóa mới, thúc đẩy chuyển đổi số, hội nhập quốc tế, nâng cao sức cạnh tranh của Thủ đô; từng bước chuyển hóa di sản, tri thức và sức sáng tạo thành tài sản trí tuệ, sản phẩm, dịch vụ, thương hiệu và nguồn lực phát triển.

Phát triển văn hóa được đặt trong mối quan hệ với phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng nền kinh tế văn hóa. Các giá trị văn hóa vừa nâng cao đời sống tinh thần của Nhân dân, vừa thúc đẩy du lịch, thị trường sáng tạo, thu hút đầu tư, nâng cao thương hiệu đô thị, để văn hóa thực sự trở thành nguồn lực nội sinh và động lực phát triển bền vững của Hà Nội.

Phát triển công nghiệp văn hóa và kinh tế văn hóa thành một động lực tăng trưởng mới, đóng góp vào tăng trưởng của Thành phố

Kế hoạch hướng tới tạo sự chuyển biến rõ nét về nhận thức, trách nhiệm và hành động của cả hệ thống chính trị, các tầng lớp Nhân dân Thủ đô về vị trí, vai trò của văn hóa; đưa “Ngày Văn hóa Việt Nam” tại Hà Nội trở thành thương hiệu văn hóa đặc trưng, là điểm hội tụ các hoạt động phát triển văn hóa của Thủ đô, góp phần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, hình thành người Hà Nội thanh lịch, văn minh, hiện đại; phát huy giá trị di sản, khơi dậy đổi mới sáng tạo, thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa và kinh tế văn hóa, từng bước kiến tạo hệ sinh thái văn hóa - sáng tạo của Thủ đô giàu bản sắc, đa dạng, hiện đại, khẳng định Hà Nội là trung tâm văn hóa, sáng tạo hàng đầu cả nước, từng bước có một số lĩnh vực, sự kiện văn hóa đạt tầm khu vực và quốc tế.

Đến năm 2030, Thành phố phấn đấu triển khai đồng bộ, thống nhất “Ngày Văn hóa Việt Nam” trong toàn hệ thống chính trị; đưa sự kiện trở thành dấu mốc văn hóa thường niên gắn với thực hiện Chương trình số 08-CTr/TU và nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của Thành phố; xây dựng hệ giá trị, chuẩn mực văn hóa và con người Hà Nội; nâng cao mức độ tham gia của Nhân dân, nhất là thế hệ trẻ, trong sáng tạo, thực hành và hưởng thụ văn hóa.

Cùng với đó, Hà Nội tập trung phát huy hiệu quả di sản, thiết chế văn hóa, không gian sáng tạo và các nguồn lực văn hóa; hình thành hệ sinh thái văn hóa - sáng tạo, thúc đẩy phát triển các ngành công nghiệp văn hóa có lợi thế, xây dựng một số trung tâm, sự kiện và thương hiệu văn hóa, sáng tạo có tầm quốc gia, từng bước vươn tầm quốc tế; đẩy mạnh quảng bá hình ảnh Thủ đô, phát triển du lịch văn hóa, thu hút nguồn lực xã hội đầu tư cho văn hóa; đồng thời phát triển công nghiệp văn hóa và kinh tế văn hóa thành một động lực tăng trưởng mới, đóng góp vào tăng trưởng nhanh, bền vững của Thành phố.

Hằng năm, Thành phố dự kiến lựa chọn, giới thiệu và tôn vinh các tập thể, cá nhân, văn nghệ sĩ, trí thức, nghệ nhân, cộng đồng, mô hình, sản phẩm, không gian và sáng kiến văn hóa tiêu biểu; góp phần bồi đắp hệ giá trị, chuẩn mực văn hóa, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh.

Các hoạt động hưởng ứng được tổ chức theo hướng gắn tôn vinh với nâng cao nhận thức, lan tỏa giá trị và tạo sản phẩm; khuyến khích hình thành các hoạt động, sản phẩm, mô hình, không gian văn hóa có khả năng duy trì, phát huy, nhân rộng sau mỗi kỳ tổ chức. Ngoài ra, Thành phố sẽ xây dựng hệ thống theo dõi, đánh giá hiệu quả triển khai “Ngày Văn hóa Việt Nam” gắn với các chỉ tiêu về phát triển văn hóa, công nghiệp văn hóa và mức độ lan tỏa trong nước, quốc tế.

Triển khai “Ngày Văn hóa Việt Nam” tại Thủ đô theo lộ trình 03 giai đoạn

Lộ trình triển khai Kế hoạch được thực hiện theo hướng kế thừa, liên tục và linh hoạt, bám sát các mục tiêu, nhiệm vụ của Chương trình số 08-CTr/TU. Hằng năm, “Ngày Văn hóa Việt Nam” được tổ chức như một điểm nhấn để tuyên truyền, tôn vinh, kết nối và lan tỏa những kết quả trong xây dựng, phát triển văn hóa của Thủ đô. Các hoạt động được triển khai theo từng giai đoạn, phù hợp với yêu cầu thực tiễn, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển văn hóa Hà Nội đến năm 2030.

Năm 2026: Tạo nền tảng nhận thức, thống nhất tư duy và định hướng triển khai

Trong năm đầu triển khai, Hà Nội tập trung tuyên truyền và tổ chức các hoạt động hưởng ứng “Ngày Văn hóa Việt Nam”, tạo sự thống nhất về nhận thức, tư tưởng và hành động trong toàn hệ thống chính trị, đồng thời đổi mới phương thức triển khai nhằm tạo dấu ấn. Các mô hình, cách làm sáng tạo, nhân tố mới và sản phẩm văn hóa tiêu biểu sẽ được phát hiện, giới thiệu và lan tỏa. Thành phố bước đầu hình thành, lựa chọn một số hoạt động, sản phẩm truyền thông, sản phẩm số, mô hình hoặc không gian văn hóa tiêu biểu gắn với “Ngày Văn hóa Việt Nam” để tiếp tục hoàn thiện, nhân rộng trong các năm sau.

Giai đoạn 2027 - 2028: Lan tỏa giá trị, kết nối nguồn lực

Trong giai đoạn này, Hà Nội tiếp tục đổi mới nội dung và phương thức triển khai “Ngày Văn hóa Việt Nam”, phát huy hiệu quả báo chí, truyền thông, nền tảng số và hệ thống thiết chế văn hóa. Hình thành chuỗi hoạt động hưởng ứng được tổ chức theo chủ đề, có bản sắc, tăng cường kết nối giữa các địa phương, thiết chế văn hóa, không gian sáng tạo, trường học, doanh nghiệp và cộng đồng.

Thông qua các hoạt động hưởng ứng, quảng bá, Hà Nội sẽ tôn vinh, lan tỏa các thành tựu, mô hình, sản phẩm, không gian văn hóa, sáng tạo tiêu biểu; góp phần thúc đẩy thực hiện các mục tiêu về bảo tồn, phát huy di sản, phát triển công nghiệp văn hóa, Thành phố sáng tạo và du lịch văn hóa theo Chương trình số 08-CTr/TU.

Giai đoạn 2029 - 2030: Định vị bản sắc, thương hiệu và tổng kết

Những năm cuối của lộ trình, Thành phố sẽ tập trung nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức lan tỏa của “Ngày Văn hóa Việt Nam”, tiếp tục quảng bá các giá trị văn hóa, con người Hà Nội và hình ảnh Thủ đô ngàn năm văn hiến, “Thành phố sáng tạo”, trung tâm văn hóa của cả nước.

Thành phố sẽ đánh giá toàn diện kết quả thực hiện Kế hoạch, tổ chức tổng kết, biểu dương, tôn vinh và nhân rộng những mô hình, cách làm sáng tạo, hiệu quả. Trên cơ sở đó, Hà Nội từng bước định vị “Ngày Văn hóa Việt Nam” trở thành hoạt động chính trị - văn hóa thường niên mang bản sắc và dấu ấn riêng của Thủ đô, gắn với phát triển du lịch văn hóa, công nghiệp văn hóa và nền kinh tế văn hóa. Kết quả tổng kết cũng là cơ sở để Thành phố hoàn thiện mô hình tổ chức, cơ chế phối hợp và định hướng triển khai trong giai đoạn tiếp theo.

Ban Thường vụ Thành ủy lãnh đạo, chỉ đạo thống nhất việc thực hiện Kế hoạch. Ban Tuyên giáo Thành ủy là cơ quan tham mưu, giúp Ban Thường vụ Thành ủy, Thường trực Thành ủy lãnh đạo, chỉ đạo, định hướng và tổ chức triển khai công tác tuyên truyền; chủ trì tham mưu xây dựng chủ đề, thông điệp, nội dung tuyên truyền hằng năm, định hướng thông tin trên báo chí, truyền thông và môi trường số.

Đảng ủy Ủy ban nhân dân Thành phố lãnh đạo Ủy ban nhân dân Thành phố chỉ đạo cụ thể hóa, tổ chức thực hiện các nhiệm vụ thuộc trách nhiệm quản lý nhà nước; bảo đảm đồng bộ với các chương trình, kế hoạch phát triển văn hóa, công nghiệp văn hóa, chuyển đổi số và phát triển kinh tế - xã hội của Thành phố; bố trí, huy động các nguồn lực và điều kiện cần thiết để triển khai Kế hoạch theo quy định.

Kế hoạch yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị triển khai nghiêm túc, thiết thực, hiệu quả; tăng cường kiểm tra, giám sát và đánh giá theo hướng coi trọng chuyển biến thực chất, tác động đối với nhận thức, hành vi văn hóa và sức lan tỏa trong xã hội; kịp thời phát hiện, biểu dương, nhân rộng những mô hình mới, cách làm sáng tạo, hiệu quả.