Hoàn thiện Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi): củng cố khối đại đoàn kết tôn giáo và đoàn kết dân tộc

Phiên thảo luận của Quốc hội về dự thảo Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi). Ảnh: quochoi.vn

Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang nêu rõ, việc hoàn thiện pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo nhằm thể chế hóa sâu sắc các quan điểm, đường lối của Đảng, bảo đảm phù hợp với Hiến pháp, các công ước quốc tế về quyền dân sự, chính trị, Tuyên ngôn quốc tế về nhân quyền và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Đồng thời, việc sửa đổi Luật còn nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; bảo đảm tốt hơn quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của người dân; qua đó củng cố khối đại đoàn kết tôn giáo và đoàn kết dân tộc.

Theo Bộ trưởng, dự thảo Luật được xây dựng trên nguyên tắc kế thừa những nội dung đã được khẳng định là hợp lý, ổn định, phát huy hiệu quả trong thực tiễn; đồng thời tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm quốc tế, bảo đảm phù hợp với thể chế chính trị và yêu cầu phát triển của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Bộ Dân tộc và Tôn giáo đã tiếp thu đầy đủ ý kiến của các đại biểu, đồng thời sẽ phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Văn hóa - Xã hội của Quốc hội để tiếp tục hoàn thiện, chỉnh lý dự án luật, đáp ứng yêu cầu đời sống tín ngưỡng, tôn giáo của Nhân dân và công tác quản lý nhà nước.

Nhấn mạnh quá trình chỉnh lý dự thảo, Bộ trưởng cho biết, Bộ đã thực hiện nghiêm túc ý kiến chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm và Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn về đổi mới mạnh mẽ công tác lập pháp, theo hướng vừa bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước, vừa khuyến khích sáng tạo, khơi thông nguồn lực phát triển; tránh tư duy cứng nhắc, "không quản được thì cấm".

Về hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên không gian mạng, Bộ trưởng nhận định, đa số ý kiến đại biểu đồng tình với quy định trong dự thảo, coi đây là xu thế tất yếu của thời đại. Tuy nhiên, một số ý kiến bày tỏ băn khoăn do hoạt động trên không gian mạng mang tính phi địa giới, xuyên quốc gia, cần có nguyên tắc và yêu cầu quản lý phù hợp; đồng thời đề nghị làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông, internet, nền tảng xuyên quốc gia, cũng như cơ chế phối hợp liên ngành để kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý thông tin xấu độc liên quan đến tín ngưỡng, tôn giáo.

Tiếp thu các ý kiến này, Bộ trưởng cho biết cơ quan soạn thảo đã nghiên cứu, thể hiện trong dự thảo Luật; đồng thời dành một điều quy định các nguyên tắc chung đối với hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo, không phân biệt diễn ra trên môi trường mạng hay thực địa và giao Chính phủ quy định chi tiết để bảo đảm tính khả thi.

Về phân cấp, phân quyền trong quản lý nhà nước đối với lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo, Bộ trưởng nhấn mạnh, tính đa dạng, phong phú và xu hướng gia tăng về số lượng, địa bàn, loại hình tín ngưỡng, tôn giáo, đặt ra không ít thách thức cho chính quyền cơ sở, nhất là trong bối cảnh đội ngũ cán bộ có nhiều biến động. Do đó, dự thảo Luật theo hướng đẩy mạnh phân cấp cho địa phương, đặc biệt với các hoạt động diễn ra tại cơ sở, nhằm đáp ứng nhanh chóng, kịp thời nhu cầu chính đáng của người dân, phù hợp với quy định của Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025.

Đối với chính sách đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ làm công tác tín ngưỡng, tôn giáo, Bộ Dân tộc và Tôn giáo sẽ tiếp tục tham mưu Chính phủ về chỉ tiêu, cơ chế, đào tạo, bồi dưỡng nhằm bảo đảm đội ngũ này có đủ năng lực, trình độ đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.

Liên quan đến ý kiến về sự chồng lấn giữa lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo với di sản, văn hóa, Bộ đã phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch để rà soát, loại trừ trong dự thảo Luật.

Với các vấn đề khác, Bộ trưởng khẳng định chỉ đưa vào Luật những nội dung đã được tổng kết, đánh giá đầy đủ, "đã chín, đã rõ"; đồng thời kế thừa các quy định ổn định của Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2016 và chỉnh sửa những nội dung cần thiết để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật.