Triển khai Nghị quyết số 27-NQ/TW

Tóm tắt: Quyền tiếp cận thông tin của công dân đóng vai trò quan trọng trong bảo đảm dân chủ, công khai, minh bạch hoạt động của các cơ quan nhà nước. Sau hơn 08 năm thi hành, Luật Tiếp cận thông tin năm 2016 đã phát sinh nhiều bất cập. Nghiên cứu phân tích Luật Tiếp cận thông tin năm 2016 và thực tiễn thi hành, từ đó, chỉ ra những hạn chế trong quy định pháp luật, hiệu quả thực thi, khả năng thích ứng với môi trường số và cơ chế giải trình. Đồng thời, từ góc độ giám sát, phản biện xã hội, nghiên cứu làm rõ vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và chỉ ra những bất cập về cơ sở pháp lý và điều kiện bảo đảm thực hiện. Trên cơ sở đó, đề xuất định hướng hoàn thiện pháp luật theo hướng tăng cường công khai, minh bạch, gắn với trách nhiệm giải trình và phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, góp phần nâng cao hiệu quả thực thi và củng cố niềm tin xã hội.

Tóm tắt: Trong bối cảnh yêu cầu hoàn thiện thể chế, bảo đảm quyền con người và thích ứng với chuyển đổi số, việc sửa đổi pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo là cần thiết nhằm khắc phục những hạn chế của pháp luật hiện hành và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước. Nghiên cứu phân tích, đánh giá yêu cầu thực tiễn, so sánh quy định của pháp luật hiện hành với dự thảo Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi) để chỉ ra những điểm mới cơ bản của dự thảo Luật, làm rõ định hướng cải cách lập pháp trong lĩnh vực này. Kết quả nghiên cứu cho thấy, dự thảo Luật có nhiều đổi mới quan trọng. Những nội dung này góp phần hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo gắn với yêu cầu bảo vệ an ninh quốc gia và trật tự xã hội trong bối cảnh phát triển mới.

Bài viết làm rõ sự cần thiết của việc xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên bứt phá, phát triển mới của dân tộc, theo tinh thần Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng (Đại hội XIV).

Tóm tắt: Thu hồi tài sản là công cụ quan trọng trong phòng, chống tham nhũng và tội phạm kinh tế. Trong bối cảnh nhiều vụ việc không thể hoặc không cần thiết xử lý hình sự, cơ chế thu hồi tài sản không qua thủ tục kết tội ngày càng được nhiều quốc gia áp dụng như một giải pháp hiệu quả nhằm thu hồi tài sản có nguồn gốc bất hợp pháp. Trên cơ sở phân tích cơ sở lý luận, yêu cầu quốc tế và thực trạng pháp luật Việt Nam về phòng, chống tham nhũng, rửa tiền, hình sự và tố tụng hình sự, bài viết chỉ ra những bất cập pháp lý và thách thức đặt ra khi xây dựng cơ chế này ở Việt Nam, đặc biệt là nguy cơ xung đột với quyền sở hữu và nguyên tắc suy đoán vô tội. Từ đó, đề xuất một số kiến nghị hoàn thiện pháp luật, trong đó nhấn mạnh sự cần thiết nghiên cứu xây dựng Luật Thu hồi tài sản bất minh trong bối cảnh Việt Nam đang tiếp tục đổi mới tư duy lập pháp theo các văn kiện của Đảng.

Tóm tắt: Để thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Việt Nam đã sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 và sửa đổi, ban hành nhiều văn bản pháp luật có liên quan. Bước đầu cho thấy việc xây dựng, hoàn thiện pháp luật đã góp phần quan trọng trong quá trình chuyển đổi mô hình tổ chức phục vụ cuộc cách mạng tinh, gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị. Bài viết phân tích chủ trương, định hướng của Đảng, nhận diện các khó khăn, vướng mắc về thể chế và thực tiễn thi hành pháp luật, từ đó, đề xuất các giải pháp hoàn thiện khuôn khổ pháp luật nhằm bảo đảm mô hình chính quyền địa phương hai cấp vận hành hiệu lực, hiệu quả, phù hợp với yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới.

Mùa xuân năm 2026, trong không khí rộn ràng đón chào năm mới, toàn hệ thống thi hành án dân sự (THADS) nhìn lại và tự hào về những kết quả ấn tượng đạt được trong năm 2025, năm triển khai nhiều nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng của đất nước như sắp xếp tổ chức bộ máy, triển khai mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp. Phát huy cao tinh thần đoàn kết, khát vọng đổi mới và với quyết tâm mạnh mẽ cùng sự chỉ đạo sát sao quyết liệt của Lãnh đạo Bộ Tư pháp, công tác THADS năm 2025 đã hoàn thành và vượt các chỉ tiêu nhiệm vụ được Quốc hội giao, vận hành ổn định, thông suốt theo mô hình cơ quan THADS một cấp tại địa phương.

Ngày 30/12/2026, Bộ trưởng Bộ Tư pháp ký Quyết định số 3758/QĐ-BTP ban hành Kế hoạch cải cách hành chính của Bộ Tư pháp năm 2026. Kế hoạch nhằm tiếp tục đảm bảo mục tiêu của Chương trình tổng thể cải cách hành chính (CCHC), đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia, xây dựng Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số; đẩy mạnh thực hiện Chương trình tổng thể CCHC nhà nước giai đoạn 2021 - 2030 và hoàn thành các nhiệm vụ của Bộ Tư pháp theo Kế hoạch CCHC nhà nước giai đoạn 2021 - 2030… Trong đó tập trung cải cách thể chế; tiếp tục xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức chất lượng cao; xây dựng và phát triển Chính phủ điện tử, Chính phủ số đáp ứng yêu cầu phát triển chung.

Ngày 14/11/2025, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo góp ý dự thảo các văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng do Thứ trưởng Bộ Tư pháp Phan Chí Hiếu chủ trì. Đồng chủ trì Hội thảo có Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh; Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy Bộ Tư pháp Nguyễn Quang Thái.

Sáng 4/11, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 10, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan, Quốc hội họp Phiên toàn thể ở Hội trường, nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về dự án Luật Thi hành án dân sự (sửa đổi).

Chiều ngày 29/10/2025, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo khoa học cấp Bộ "Thực trạng cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam". Đồng chí Nguyễn Thanh Tịnh, Thứ trưởng Bộ Tư pháp chủ trì Hội thảo. Đồng chủ trì có đồng chí Ngô Trung Thành, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội. Tham dự Hội thảo có đại diện các bộ, ngành ở trung ương; đại diện một số đơn vị thuộc Bộ Tư pháp cùng các chuyên gia, nhà khoa học.

Đây là khẳng định được thống nhất cao tại Hội thảo khoa học “Hoàn thiện thể chế Thừa phát lại đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới” do Tạp chí Dân chủ và Pháp luật phối hợp Cục Quản lý thi hành án dân sự tổ chức ngày 16/10/2025 bằng hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến. Đồng chí Trương Thế Côn, Tổng Biên tập và đồng chí Hoàng Thế Anh, Trưởng ban Ban Nghiệp vụ thi hành án hành chính và Thừa phát lại, Cục Quản lý thi hành án dân sự đồng chủ trì Hội thảo.

Tổng Bí thư Tô Lâm đã đưa ra quan điểm chỉ đạo trong xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam thông qua sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của Đảng; thông qua vị trí, vai trò của tổ chức cơ sở đảng và tính tiên phong cách mạng, gương mẫu đi đầu của cán bộ, đảng viên để chúng ta nỗ lực thực hiện thành công Nghị quyết 27.

Thực hiện Chương trình hành động của Ban cán sự đảng Bộ Tư pháp về việc thực hiện Nghị quyết số 27-NQ/TW về tiếp tục xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa (XHCN) Việt Nam trong giai đoạn mới, ngày 21/8, Báo Pháp luật Việt Nam (PLVN) phối hợp với Cục Phổ biến giáo dục pháp luật và Viện Chiến lược và Khoa học pháp lý cùng các đơn vị thuộc Bộ Tư pháp tổ chức Toạ đàm “Đẩy mạnh xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam”. Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh tới dự và phát biểu tại Toạ đàm. TS. Vũ Hoài Nam - Tổng Biên tập Báo PLVN; TS. Lê Vệ Quốc - Cục trưởng Cục Phổ biến giáo dục pháp luật, Bộ Tư pháp; TS. Nguyễn Văn Cương - Viện trưởng Viện Chiến lược và khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp đồng chủ trì và điều hành Toạ đàm.

Nghị quyết số 27-NQ/TW đã đề ra 10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp nhằm xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Từng nhóm nhiệm vụ đều rất quan trọng và có mối quan hệ mật thiết với nhau. Ở góc độ Bộ Tư pháp, với vai trò là cơ quan thực hiện chức năng quản lý nhà nước về xây dựng và thi hành pháp luật thì cần tập trung, ưu tiên tham mưu công tác hoàn thiện hệ thống pháp luật và cơ chế tổ chức thực hiện pháp luật nghiêm minh, hiệu quả, bảo đảm yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững.

Công tác cán bộ trong xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam có ý nghĩa “then chốt của then chốt”. Nguồn nhân lực pháp luật là nhân tố trung tâm, đột phá trong quá trình xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Chất lượng hoạt động của Quốc hội, Chính phủ, Tòa án, các cơ quan tư pháp, cơ quan hành chính nhà nước có đảm bảo, hiệu quả hay không phụ thuộc rất nhiều vào đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức pháp luật. Vì vậy, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực pháp luật tức là nâng cao chất lượng tổ chức và hoạt động của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Do vậy, yêu cầu đặt ra hiện nay là cần phải tập trung nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức xây dựng, thi hành pháp luật các cấp có đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ chính trị.