Chủ nhật 22/11/2026 21:15
Email: danchuphapluat@moj.gov.vn
Hotline: 024.627.397.37 - 024.62.739.735

Một số điểm mới của Luật Tổ chức Chính phủ năm 2025

Luật Tổ chức Chính phủ năm 2025 được thông qua ngày 18/02/2025, tại kỳ họp bất thường lần thứ 9, Quốc hội khóa XV. Nguyên tắc thiết kế của Luật được xem là bước “đột phá” lớn, quyết định mang tính lịch sử của Quốc hội khi giao Chính phủ thực hiện những nhiệm vụ quan trọng, cấp bách, chưa có tiền lệ, trong một thời điểm lịch sử đặc biệt để đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới.

Luật Tổ chức Chính phủ năm 2025 được xây dựng trong bối cảnh đặc biệt của đất nước và được sửa đổi cùng thời điểm trong tổng thể sửa đổi, ban hành “chùm” các luật về tổ chức bộ máy (Luật Tổ chức Quốc hội, Luật Tổ chức chính quyền địa phương), bám sát chủ trương của Đảng về xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và yêu cầu thực tiễn đặt ra về tổ chức, hoạt động của Chính phủ, với vai trò là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất, cơ quan chấp hành của Quốc hội; đồng thời, xác định Luật Tổ chức Chính phủ là luật gốc của nền hành chính nhà nước, làm cơ sở cho việc tổ chức, hoạt động của Chính phủ, trong đó quy định những nguyên tắc chung về phân định thẩm quyền, phân quyền, phân cấp, ủy quyền, làm căn cứ pháp lý quan trọng để xây dựng, sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện các luật chuyên ngành, bảo đảm đồng bộ, thống nhất trong hệ thống pháp luật.

Nội dung cơ bản của Luật Chính phủ năm 2025 được thiết kế ngắn gọn gồm 05 chương, 32 điều bảo đảm tính kế thừa và khái quát cao theo yêu cầu đổi mới xây dựng pháp luật của Tổng Bí thư và Quốc hội, bảo đảm tính ổn định và tuổi thọ lâu dài trong hệ thống pháp luật. Một số điểm mới của Luật được thể hiện qua các nội dung sau:

Thứ nhất, Luật Tổ chức Chính phủ năm 2025 đã giải quyết được mối quan hệ giữa Chính phủ với các cơ quan trong hệ thống bộ máy nhà nước, giữa cơ quan thực hiện quyền hành pháp với cơ quan thực hiện quyền lập pháp, cơ quan thực hiện quyền tư pháp. Thông qua việc xác định rõ mối quan hệ này tại Luật đã xác định rõ vai trò của Chính phủ là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất, cơ quan thực hiện quyền hành pháp, bảo đảm cho Chính phủ chủ động, linh hoạt trong lãnh đạo, điều hành và thống nhất quản lý nền hành chính nhà nước từ trung ương đến địa phương.

Thứ hai, Luật đã làm rõ nhiệm vụ, quyền hạn, thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ với tư cách là người đứng đầu Chính phủ, lãnh đạo và chịu trách nhiệm về hoạt động của hệ thống hành chính nhà nước từ Trung ương đến địa phương; làm nổi bật nhiệm vụ của Thủ tướng Chính phủ trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành hoạt động của hệ thống hành chính nhà nước từ Trung ương đến địa phương.

Thứ ba, các quy định tại Luật đã làm rõ thẩm quyền của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ với tư cách là người đứng đầu Bộ và với tư cách là thành viên Chính phủ. Trong đó, đề cao trách nhiệm của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ với tư cách là thành viên Chính phủ, chịu trách nhiệm trước Chính phủ về quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh vực theo phân công của Chính phủ. Với tư cách này, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ chịu trách nhiệm cá nhân trước Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ và Quốc hội về ngành, lĩnh vực được phân công quản lý; giải trình, trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội. Việc phân định rõ trách nhiệm của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ sẽ tạo điều kiện để tăng cường trách nhiệm của Bộ trưởng trong Quy chế làm việc của Chính phủ, không đẩy trách nhiệm quyết định các vấn đề cụ thể thuộc ngành, lĩnh vực lên Thủ tướng Chính phủ quyết định như hiện nay.

Thứ tư, Luật đã làm rõ mối quan hệ giữa Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ với chính quyền địa phương thông qua các nguyên tắc phân định thẩm quyền, phân quyền, phấn cấp, ủy quyền, bảo đảm bám sát phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”, tạo cơ chế giải quyết kịp thời những khó khăn, vướng mắc về thể chế, khơi thông nguồn lực, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước từ Trung ương đến địa phương.

Thứ năm, để thực hiện chủ trương đẩy mạnh phân quyền, phân cấp giữa Trung ương và địa phương trong điều kiện hệ thống thể chế chưa được hoàn thiện đồng bộ, thống nhất với quy định của Luật Tổ chức Chính phủ, đối với một số lĩnh vực ưu tiên, cấp bách, Luật Tổ chức Chính phủ đã quy định điều khoản chuyển tiếp, giao Chính phủ ban hành văn bản quy phạm pháp luật điều chỉnh một số nhiệm vụ, quyền hạn và quy định khác có liên quan đến việc thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ đang được quy định trong các điều, khoản, điểm có liên quan tại luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội để thống nhất áp dụng.

Lần đầu tiên tại Luật Tổ chức Chính phủ thiết kế các điều về phân định thẩm quyền, phân cấp, phân quyển, ủy quyển, là căn cứ pháp lý quan trọng mang tính nguyên tắc để phân định rõ nhiệm vụ, quyền hạn của Chỉnh phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ và mối quan hệ giữa Chính phủ với các cơ quan thực hiện quyền lập pháp, cơ quan thực hiện quyền tư pháp; mối quan hệ giữa Chính phủ với chính quyền địa phương; các quy định mang tính nguyên tắc tại Luật này là căn cứ pháp lý quan trọng đế xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật chuyên ngành được đồng bộ, thống nhất. Luật Tổ chức Chính phủ năm 2025 thể hiện “sự đột phá về tư duy lập pháp”, thể hiện tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm của Chính phủ trong đề xuất xây dựng Luật và tinh thần đổi mới mạnh mẽ trong công tác lập pháp của Quốc hội.

Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 01/3/2025. Luật Tổ chức Chính phủ số 76/2015/QH13 đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Luật số 47/2019/QH14 và Luật số 20/2023/QH15 hết hiệu lực kể từ ngày Luật này có hiệu lực thi hành.

Minh Trí

Bài liên quan

Tin bài có thể bạn quan tâm

Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi): Tạo thêm cơ hội tìm mái ấm cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt

Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi): Tạo thêm cơ hội tìm mái ấm cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt

Sáng ngày 20/11, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi), với 463/471 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, chiếm 92,79%.
Thông qua Luật Luật sư (sửa đổi) với những đổi mới quan trọng trong tổ chức và hành nghề

Thông qua Luật Luật sư (sửa đổi) với những đổi mới quan trọng trong tổ chức và hành nghề

Trong khuôn khổ chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, sáng ngày 20/11, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Luật sư (sửa đổi) với 94,19% tổng số đại biểu tán thành.
Luật Văn bản quy phạm pháp luật: Bổ sung cơ chế xử lý tình huống khẩn cấp

Luật Văn bản quy phạm pháp luật: Bổ sung cơ chế xử lý tình huống khẩn cấp

Ngày 20/11, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Văn bản quy phạm pháp luật với 403/473 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, chiếm 80,76% tổng số đại biểu Quốc hội. Đáng chú ý, Luật bổ sung cơ chế cho phép Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ ban hành nghị quyết để điều chỉnh quy định của luật, nghị quyết của Quốc hội trong trường hợp khẩn cấp, cấp bách mà Quốc hội không thể họp.
Cơ chế đấu giá quyền khai thác khoáng sản ở một số quốc gia và kiến nghị hoàn thiện pháp luật Việt Nam

Cơ chế đấu giá quyền khai thác khoáng sản ở một số quốc gia và kiến nghị hoàn thiện pháp luật Việt Nam

Tóm tắt: Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh hoàn thiện thể chế quản lý tài nguyên khoáng sản, đặc biệt, sau khi Luật Địa chất và khoáng sản năm 2024 có hiệu lực, việc nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế về cơ chế đấu giá quyền khai thác khoáng sản trở nên cấp thiết nhằm hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao hiệu quả thi hành và bảo đảm khai thác, sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên khoáng sản quốc gia. Nghiên cứu phân tích quy định pháp luật và thực tiễn tổ chức đấu giá quyền khai thác khoáng sản tại Ấn Độ, Trung Quốc và Canada, trên cơ sở so sánh với pháp luật Việt Nam, chỉ ra những hạn chế còn tồn tại, từ đó, đề xuất các định hướng hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thi hành trong lĩnh vực này.
Nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật đáp ứng yêu cầu thực tiễn

Nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật đáp ứng yêu cầu thực tiễn

Chiều ngày 19/11, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo góp ý dự thảo Nghị định của Chính phủ về tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật, nhằm hoàn thiện các quy định về trách nhiệm, trình tự, phương thức tổ chức thi hành pháp luật, góp phần nâng cao hiệu quả thực thi và đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia hoạt động đấu giá tài sản

Bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia hoạt động đấu giá tài sản

Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) gồm 07 chương, 66 điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2027, trừ quy định tại khoản 2 Điều 65. Luật được ban hành nhằm hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về hoạt động đấu giá, tăng cường tính công khai, minh bạch và ngăn chặn các hành vi trục lợi trong quá trình đấu giá.
Tổng rà soát văn bản: Chuyển mạnh từ thụ động tiếp nhận sang chủ động rà soát, xử lý điểm nghẽn

Tổng rà soát văn bản: Chuyển mạnh từ thụ động tiếp nhận sang chủ động rà soát, xử lý điểm nghẽn

Ngày 19/11/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu chủ trì Hội nghị tham vấn hoàn thiện dự thảo Báo cáo của Chính phủ về kết quả tổng rà soát và giải pháp xử lý tổng thể hệ thống văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL).
Tăng cường quan hệ phối hợp giữa Cơ quan điều tra Viện kiểm sát nhân dân tối cao với các cơ quan tiến hành tố tụng trong tiếp nhận, giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố

Tăng cường quan hệ phối hợp giữa Cơ quan điều tra Viện kiểm sát nhân dân tối cao với các cơ quan tiến hành tố tụng trong tiếp nhận, giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố

Tóm tắt: Mối quan hệ phối hợp giữa Cơ quan điều tra Viện kiểm sát nhân dân tối cao (Cục 1) với các cơ quan tiến hành tố tụng có vai trò quan trọng, tác động trực tiếp đến chất lượng, hiệu quả hoạt động tiếp nhận, giải quyết nguồn tin về tội phạm. Tuy nhiên, trước những thay đổi của hệ thống pháp luật và mô hình chính quyền mới, việc duy trì và nâng cao hiệu quả phối hợp đang đặt ra nhiều yêu cầu, thách thức mới. Trên cơ sở phân tích, đánh giá các quy định của pháp luật và thực tiễn phối hợp giữa Cục 1 với các cơ quan tiến hành tố tụng, nghiên cứu đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả phối hợp, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
Dự thảo Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi): Xây dựng hoạt động đấu giá tài sản chuyên nghiệp, công khai, minh bạch

Dự thảo Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi): Xây dựng hoạt động đấu giá tài sản chuyên nghiệp, công khai, minh bạch

Hoàn thiện thể chế về đấu giá tài sản, nâng cao chất lượng đội ngũ đấu giá viên, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và tăng cường các biện pháp ngăn chặn hành vi thông đồng, trục lợi là những mục tiêu quan trọng được đặt ra trong quá trình xây dựng dự thảo Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi). Với nhiều đề xuất sửa đổi, bổ sung đáng chú ý, dự thảo Luật hướng tới xây dựng hoạt động đấu giá tài sản chuyên nghiệp, công khai, minh bạch và hiệu quả hơn, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội trong tình hình mới.
Bộ Tư pháp tập trung hoàn thiện Báo cáo của Chính phủ về tổng rà soát văn bản

Bộ Tư pháp tập trung hoàn thiện Báo cáo của Chính phủ về tổng rà soát văn bản

Ngày 16/11/2026, Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật đã có Báo cáo số 1419/BC-KTVB&TCTHPL về tình hình thực hiện nhiệm vụ tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) tại Bộ Tư pháp từ. Báo cáo cho thấy các kết quả đạt được trong nửa đầu tháng 11, đồng thời xác định rõ những nhiệm vụ trọng tâm cần tập trung thực hiện, đặc biệt hoàn thành Báo cáo của Chính phủ về kết quả tổng rà soát và giải pháp xử lý tổng thể hệ thống VBQPPL.
Nghĩa vụ nêu lý do trong quyết định hành chính hạn chế quyền con người

Nghĩa vụ nêu lý do trong quyết định hành chính hạn chế quyền con người

Tóm tắt: Quyết định hành chính cá biệt hạn chế quyền có tác động sâu sắc đến lợi ích hợp pháp của người dân. Trong bối cảnh xây dựng Nhà nước pháp quyền, việc chuyển dịch từ nền hành chính mệnh lệnh sang “văn hóa biện minh” thông qua thực thi nghĩa vụ nêu lý do là yêu cầu cấp thiết. Nghiên cứu làm rõ bản chất pháp lý và các thành tố của nghĩa vụ này. Trên cơ sở phân tích lý luận, quy phạm và thực tiễn xét xử tại Việt Nam, nghiên cứu nhận diện những khoảng trống pháp lý do chưa có luật chung về ban hành quyết định hành chính, đồng thời, chỉ ra những hạn chế của hệ thống biểu mẫu hiện hành trong việc thể hiện đầy đủ căn cứ và lý do của quyết định. Từ đó, khẳng định tính tất yếu của việc ban hành đạo luật chung, cụ thể hóa yêu cầu lập luận vào biểu mẫu và tăng cường kiểm soát tư pháp. Các giải pháp này nhằm bảo đảm thủ tục và bảo vệ thực chất quyền con người.
Phát huy vai trò của luật sư công trong quản trị nhà nước, thúc đẩy sự phát triển của nền tư pháp chuyên nghiệp

Phát huy vai trò của luật sư công trong quản trị nhà nước, thúc đẩy sự phát triển của nền tư pháp chuyên nghiệp

Nhằm triển khai Dự án "Tăng cường pháp luật và tư pháp tại Việt Nam - Giai đoạn II" (Dự án EU JULE II), sáng ngày 17/11, Cục Bổ trợ tư pháp, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo tham vấn về việc triển khai thí điểm chế định luật sư công. Đồng chủ trì Hội thảo có bà Đặng Kim Hoa, Phó Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp và PGS.TS. Nguyễn Thị Thanh Hải, Cố vấn trưởng Dự án EU JULE II.
Hợp đồng lưu trữ tế bào gốc: Những khoảng trống pháp lý cần được nhận diện

Hợp đồng lưu trữ tế bào gốc: Những khoảng trống pháp lý cần được nhận diện

Hợp đồng lưu trữ tế bào gốc đặt ra nhiều vấn đề pháp lý đặc thù khi quyền của người ký hợp đồng không đồng nhất với quyền nhân thân của người có mẫu sinh học. Việc xác định chủ thể có quyền quyết định đối với mẫu, trách nhiệm của ngân hàng mô và hậu quả pháp lý khi hợp đồng chấm dứt đòi hỏi một cơ chế điều chỉnh phù hợp, nhằm bảo đảm hài hòa quyền và lợi ích hợp pháp của các bên.
Hoàn thiện pháp luật về các phương thức tiếp cận, khai thác di sản văn hóa để phát triển du lịch theo Nghị quyết số 80-NQ/TW

Hoàn thiện pháp luật về các phương thức tiếp cận, khai thác di sản văn hóa để phát triển du lịch theo Nghị quyết số 80-NQ/TW

Tóm tắt: Nghị quyết số 80-NQ/TW định hướng huy động nguồn lực xã hội nhằm phát huy giá trị di sản văn hóa phục vụ phát triển du lịch bền vững. Tuy nhiên, khung pháp luật điều chỉnh các phương thức tiếp cận và khai thác di sản văn hóa còn một số bất cập, hạn chế. Trên cơ sở phân tích thực trạng pháp luật, nghiên cứu đề xuất một số giải pháp hoàn thiện đối với bốn phương thức tiếp cận, khai thác di sản văn hóa, gồm: (i) đầu tư dự án độc lập gắn với không gian di sản; (ii) thuê, liên doanh, liên kết khai thác tài sản công; (iii) đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP); (iv) xã hội hóa gắn với quyền khai thác thương mại. Các kiến nghị hướng tới hoàn thiện cơ chế pháp lý, xác lập rõ quyền và nghĩa vụ của nhà đầu tư để thu hút nguồn lực xã hội, bảo đảm tính hài hòa giữa mục tiêu kinh tế và nghĩa vụ bảo tồn di sản.
Nhận diện những vấn đề mới của pháp luật Việt Nam trong bối cảnh hội nhập và phát triển

Nhận diện những vấn đề mới của pháp luật Việt Nam trong bối cảnh hội nhập và phát triển

Ngày 16/11, Đại học Phenikaa tổ chức Hội thảo khoa học "Những vấn đề mới của pháp luật Việt Nam trong quá trình hội nhập và phát triển". Đồng chủ trì Hội thảo có PGS.TS. Nguyễn Anh Thu, Phó Giám đốc Đại học Phenikaa và PGS.TS. Mai Đắc Biên, Trưởng khoa Luật, Đại học Phenikaa. Hội thảo có tham dự các nhà khoa học, chuyên gia, giảng viên và đại diện các cơ quan quản lý, cùng trao đổi về những vấn đề pháp lý mới đặt ra trong bối cảnh hội nhập quốc tế và yêu cầu phát triển đất nước.

Theo dõi chúng tôi trên: