 |
| Toàn cảnh phiên họp. |
Tham dự phiên họp có các thành viên của Hội đồng thẩm định là đại diện của các cơ quan: Bộ Ngoại giao; Bộ Y tế; Tòa án nhân dân tối cao; Bộ Công an; Bộ Quốc phòng; Viện kiểm sát nhân dân tối cao; Bộ Nội vụ; Bộ Khoa học và Công nghệ; Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Viện Pháp y quốc gia… và đại diện một số cơ quan thuộc Bộ Tư pháp.
Thay mặt cơ quan chủ trì soạn thảo, đại diện Cục Bổ trợ tư pháp, Bộ Tư pháp cho biết, việc triển khai thi hành Luật Giám định tư pháp năm 2012 (sửa đổi, bổ sung năm 2020) đã đạt được nhiều kết quả nổi bật. Trong đó, công tác giám định có những bước chuyển biến tích cực, ngày càng nền nếp, hiệu quả; hệ thống các quy định pháp luật về giám định tư pháp ở các lĩnh vực tiếp tục được hoàn thiện; đội ngũ người làm giám định tư pháp, hệ thống tổ chức giám định tư pháp tiếp tục được củng cố và phát triển; hiệu quả hoạt động giám định tư pháp ngày càng được nâng cao; quản lý nhà nước về giám định tư pháp từng bước đổi mới, đi vào chiều sâu và toàn diện hơn… Tuy nhiên, trước yêu cầu ngày càng cao của công cuộc cải cách tư pháp, cải cách hành chính, đấu tranh, phòng, chống tội phạm, nhất là về tham nhũng, kinh tế, công tác giám định tư pháp đã bộc lộ một số bất cập như: Chất lượng đội ngũ người làm giám định tư pháp còn hạn chế, một bộ phận người làm giám định tư pháp còn thiếu kiến thức pháp lý và kỹ năng nghiệp vụ giám định; còn thiếu đội ngũ giám định viên có trình độ chuyên sâu; thẩm quyền, trình tự, thủ tục bổ nhiệm, miễn nhiệm giám định viên tư pháp còn vướng mắc; một số tổ chức giám định tư pháp công lập còn gặp khó khăn về cơ sở vật chất; còn thiếu các tổ chức giám định tư pháp theo vụ việc hoạt động chuyên môn sâu trong một số lĩnh vực như công nghệ thông tin, công nghệ cao,… Do đó, cần thiết phải ban hành Luật Giám định tư pháp (sửa đổi) nhằm khắc phục những hạn chế, bất cập hiện nay trong hoạt động giám định tư pháp, đáp ứng tốt hơn nữa yêu cầu của hoạt động tố tụng, công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong tình hình mới.
 |
| Đại diện Cục Bổ trợ tư pháp, Bộ Tư pháp phát biểu tại phiên họp. |
Dự thảo Luật Giám định tư pháp (sửa đổi) được xây dựng gồm 07 chương, 44 điều. Trong đó, giữ nguyên 05 điều; sửa đổi, bổ sung 30 điều; bổ sung 09 điều; lược bỏ 12 điều và 01 khoản (khoản 4 Điều 22 Luật Giám định tư pháp năm 2012, sửa đổi, bổ sung năm 2020) với những nội dung cơ bản như: Công nhận và hủy bỏ công nhận người giám định tư pháp theo vụ việc; quyền và nghĩa vụ của người giám định tư pháp theo vụ việc; công nhận, hủy bỏ công nhận tổ chức giám định tư pháp; đình chỉ việc thực hiện giám định; xử lý vi phạm trong hoạt động giám định tư pháp; thủ tục hành chính về bổ nhiệm, miễn nhiệm giám định viên tư pháp; cấp, thu hồi thẻ giám định viên tư pháp; thành lập, đăng ký hoạt động của Văn phòng giám định tư pháp…
Trao đổi về hồ sơ dự thảo Luật, các đại biểu cơ bản nhất trí về sự cần thiết ban hành dự thảo Luật Giám định tư pháp (sửa đổi). Ngoài ra, các đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu, cân nhắc một số nội dung sau:
(i) Liên quan đến quy định về trưng cầu giám định tư pháp, đại biểu cho biết, thực tiễn thực hiện công tác giám định tư pháp có thể phát sinh một số vụ việc phức tạp, liên quan đến trách nhiệm của nhiều bộ, ngành, gây khó khăn trong việc xác định cơ quan chủ trì và cơ quan thực hiện. Do đó, đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu quy định cụ thể trong dự thảo Luật quy định về việc người trưng cầu giám định cần phải tổ chức cuộc họp với các bộ, ngành có trách nhiệm liên quan để xác định cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp và xác định các nội dung cần phải trưng cầu.
(ii) Đối với những nội dung về phân cấp, phân quyền, đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo quy định rõ hơn về việc các cơ quan trưng cầu giám định ở địa phương có thể trưng cầu các cơ quan thực hiện giám định ở cấp Trung ương đối với những vụ việc liên quan đến nhiều địa phương, phức tạp, có khó khăn, vướng mắc hoặc có căn cứ cho rằng không khách quan.
 |
| Đại biểu trao đổi tại phiên họp. |
(iii) Về quyền và nghĩa vụ của người trưng cầu giám định tư pháp theo dự thảo Luật, đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo chỉnh lý quy định về trách nhiệm, nghĩa vụ của cơ quan trưng cầu giám định phải “thông báo bằng văn bản cho người giám định tư pháp, tổ chức giám định tư pháp biết việc mình ngừng tiến hành giải quyết vụ việc hoặc dừng việc thực hiện giám định...” tại điểm g khoản 2 Điều 19 theo hướng quy định “thông báo bằng văn bản cho người giám định tư pháp, tổ chức giám định tư pháp biết việc dừng việc thực hiện giám định”, bởi, trong các quy định hiện hành, không tồn tại thuật ngữ “ngừng tiến hành giải quyết vụ việc”.
(iv) Tại khoản 4 Điều 16 dự thảo Luật quy định về 02 trường hợp hủy bỏ công nhận tổ chức giám định tư pháp theo vụ việc gồm: (i) Không còn đủ điều kiện quy định tại khoản 1 Điều 15 của Luật này; (ii) Bị xử phạt vi phạm hành chính do vi phạm các hành vi bị nghiêm cấm tại khoản 3 Điều 6 của Luật này. Về quy định này, đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo cân nhắc bổ sung trường hợp thứ 3 quy định về việc tổ chức giám định tư pháp theo vụ việc có đề nghị chấm dứt hoạt động giám định để bảo đảm phù hợp hơn với thực tiễn.
 |
| Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật Nguyễn Quốc Hoàn phát biểu kết luận phiên họp. |
Phát biểu kết luận phiên họp, Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật Nguyễn Quốc Hoàn nhất trí về sự cần thiết phải ban hành Luật Giám định tư pháp (sửa đổi), dự thảo Luật cơ bản phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng. Bên cạnh đó, Vụ trưởng đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu một số nội dung sau: Tiếp tục rà soát các nội dung của dự thảo Luật với các quy định của pháp luật có liên quan như: Bộ luật Dân sự, Bộ luật Tố tụng dân sự, Bộ luật Tố tụng hình sự...; rà soát kỹ các nội dung đã được giải thích tại Điều 2 dự thảo Luật, bảo đảm rõ ràng hơn và được sử dụng thống nhất trong toàn bộ dự thảo; cần đánh giá thêm các điều kiện, nguồn lực tài chính cho việc thi hành Luật; nghiên cứu bổ sung các quy định trong việc ứng dụng và phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo...
