 |
| Phó Cục trưởng Cục Pháp luật hình sự - hành chính và Quản lý xử lý vi phạm hành chính, Bộ Tư pháp Bùi Thị Nam cho biết, hồ sơ chính sách cơ bản đã làm rõ sự cần thiết ban hành Luật, bám sát các chỉ đạo của Trung ương và thực tiễn thi hành pháp luật về an toàn thực phẩm |
Tại phiên họp, đại diện Bộ Y tế cho biết, cơ quan chủ trì soạn thảo đề xuất 05 nhóm chính sách gồm: Chính sách 1: Quản lý an toàn thực phẩm dựa trên kiểm soát nguy cơ theo chuỗi cung ứng; Chính sách 2: Cải cách phương thức quản lý và cơ chế kiểm tra thực phẩm trên thị trường; Chính sách 3: Số hóa và xây dựng hệ thống thông tin dữ liệu an toàn thực phẩm quốc gia liên thông; Chính sách 4: Nâng cao hiệu quả quản lý thức ăn đường phố và loại hình cung cấp suất ăn tập thể; Chính sách 5: Hoàn thiện bộ máy quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm theo hướng thống nhất đầu mối từ Trung ương đến địa phương.
Các chính sách Luật định hướng xây dựng theo hướng thống nhất một đầu mối thực hiện nhiệm vụ bảo đảm an toàn thực phẩm từ Trung ương đến địa phương, trong đó tăng cường phân cấp, phân quyền tối đa cho chính quyền địa phương; quản lý an toàn thực phẩm theo toàn bộ chuỗi giá trị thực phẩm từ yếu tố đầu vào sản xuất, lưu thông đến tận tay người tiêu dùng; giảm thiểu việc sử dụng nguyên liệu thực phẩm, phụ gia thực phẩm và chất hỗ trợ chế biến sai mục đích, dễ bị lạm dụng thành các chất nguy hại; đồng thời có cơ chế, chính sách ưu đãi cho các cơ sở đầu tư, nghiên cứu, áp dụng công nghệ tiên tiến trong sản xuất thực phẩm.
Góp ý tại phiên họp, có đại biểu đề xuất, cơ quan chủ trì soạn thảo cần nghiên cứu bổ sung vào hồ sơ chính sách Luật các nguyên tắc về chuẩn hóa, số hóa và kết nối kết quả kiểm nghiệm vào cơ sở dữ liệu an toàn thực phẩm quốc gia nhằm phục vụ công tác quản lý nhà nước, cảnh báo nguy cơ và truy xuất nguồn gốc thực phẩm. Theo đại biểu, đây là những điều kiện nền tảng để triển khai mô hình quản lý theo nguy cơ và tăng cường hậu kiểm trên cơ sở khoa học, bảo đảm tính thực chất, hiệu quả.
Trao đổi về hồ sơ chính sách Luật, đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát, tích hợp yêu cầu về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vào 05 chính sách. Cụ thể:
(i) Chính sách 1 cần bổ sung cơ sở dữ liệu nguy cơ, bản đồ nguy cơ, dữ liệu kiểm nghiệm, dữ liệu vi phạm, cảnh báo trong nước và quốc tế, dữ liệu ngộ độc thực phẩm để làm căn cứ xác định tần suất kiểm tra, lấy mẫu, hậu kiểm và cảnh báo sớm.
(ii) Chính sách 2 cần làm rõ cơ chế hậu kiểm thông minh, lựa chọn đối tượng kiểm tra trên cơ sở dữ liệu, lịch sử tuân thủ, phản ánh của người tiêu dùng, cảnh báo quốc tế và dữ liệu thương mại điện tử, tránh kiểm tra dàn đều hoặc quay lại cơ chế tiền kiểm nặng nề.
(iii) Chính sách 3 cần quy định rõ dữ liệu lõi, chuẩn dữ liệu, trách nhiệm cập nhật, chia sẻ, khai thác dữ liệu; cơ chế liên thông với cơ sở dữ liệu của hải quan, quản lý thị trường, nông nghiệp, công thương, y tế, địa phương, nền tảng thương mại điện tử và hệ thống truy xuất nguồn gốc.
(iv) Chính sách 4 cần ứng dụng công nghệ ở mức phù hợp như mã QR nhận diện cơ sở, hồ sơ nguồn nguyên liệu, ghi nhận kết quả kiểm tra, tiếp nhận phản ánh của người dân, cảnh báo ngộ độc thực phẩm theo địa bàn; đồng thời tránh đặt ra yêu cầu số hóa quá phức tạp đối với hộ kinh doanh nhỏ.
(v) Chính sách 5 cần coi hạ tầng số, dữ liệu dùng chung và khả năng kết nối liên thông là điều kiện bắt buộc để mô hình một đầu mối vận hành hiệu quả.
 |
Phó Cục trưởng Cục Pháp luật hình sự - hành chính và Quản lý xử lý vi phạm hành chính, Bộ Tư pháp Bùi Thị Nam chủ trì Hội đồng thẩm định hồ sơ chính sách Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi)
Ngoài ra, có đại biểu cho rằng, hồ sơ chính sách Luật đã đề cập khá nhiều nội dung liên quan đến số hóa, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI), mã QR, blockchain, Internet vạn vật (IoT), tuy nhiên, định hướng về đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực an toàn thực phẩm vẫn chưa được thể hiện rõ nét. Theo đại biểu, đổi mới sáng tạo không chỉ dừng lại ở việc ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý nhà nước mà còn gồm cả việc đổi mới công nghệ, mô hình quản lý, mô hình sản xuất - kinh doanh và phương thức giám sát xã hội. Do đó, cơ quan chủ trì soạn thảo có thể nghiên cứu bổ sung các nội dung như: Ứng dụng công nghệ mới trong bảo quản, chế biến, bao gói và logistics lạnh; ứng dụng công nghệ sinh học trong phát hiện nhanh mầm bệnh, chất cấm và tồn dư hóa chất; công nghệ truy xuất nguồn gốc; phát triển các mô hình chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn; tăng cường giám sát cộng đồng thông qua các nền tảng số; đồng thời xây dựng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với các công nghệ và mô hình quản lý mới trong lĩnh vực an toàn thực phẩm. Đại biểu nhấn mạnh, việc làm rõ các nội dung này sẽ góp phần bảo đảm hồ sơ chính sách Luật không chỉ dừng lại ở việc “tin học hóa” các quy trình quản lý hiện có, mà còn thúc đẩy đổi mới phương thức quản lý an toàn thực phẩm trên nền tảng khoa học, công nghệ, dữ liệu và đổi mới sáng tạo.
Kết luận phiên họp, Phó Cục trưởng Cục Pháp luật hình sự - hành chính và Quản lý xử lý vi phạm hành chính (Bộ Tư pháp) Bùi Thị Nam cho biết, hồ sơ chính sách cơ bản đã làm rõ sự cần thiết ban hành Luật, bám sát các chỉ đạo của Trung ương và thực tiễn thi hành pháp luật về an toàn thực phẩm. Các chính sách đề xuất nhìn chung bao quát được những vấn đề đặt ra, tuy nhiên, cơ quan chủ trì soạn thảo cần tiếp tục hoàn thiện các giải pháp cụ thể để bảo đảm tính đồng bộ và khả thi.
Bên cạnh đó, Phó Cục trưởng đề nghị Bộ Y tế rà soát, bảo đảm chính sách Luật thống nhất với các luật có liên quan như Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa năm 2007 (sửa đổi, bổ sung năm 2025), các luật trong lĩnh vực nông nghiệp, đặc biệt là các quy định về truy xuất nguồn gốc, quản lý thực phẩm sản xuất ban đầu và trách nhiệm quản lý nhà nước; làm rõ hơn các giải pháp về chuyển đổi số, xây dựng và kết nối cơ sở dữ liệu, tăng cường ứng dụng công nghệ trong quản lý an toàn thực phẩm, nhất là đối với hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử.
Đối với truy xuất nguồn gốc, Bộ Y tế cần nghiên cứu lộ trình phù hợp, có chính sách hỗ trợ các cơ sở sản xuất ban đầu tiếp cận công nghệ quản lý tiên tiến; đồng thời tiếp tục hoàn thiện các quy định về quản lý nhà nước, hệ thống kiểm nghiệm, chế tài xử lý vi phạm, huy động sự tham gia của người dân, phát triển chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn và đẩy mạnh công tác tuyên truyền…
Theo dõi chúng tôi trên:
