Đối với nhóm các quy định chung, dự thảo Bộ luật Hàng hải và Đường thủy Việt Nam sửa đổi toàn diện phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của 02 đạo luật (Bộ luật Hàng hải Việt Nam và Luật Giao thông đường thủy nội địa) theo hướng mở rộng và hợp nhất, trong đó xác lập một phạm vi điều chỉnh chung bao trùm cả hàng hải và đường thủy nội địa, đồng thời làm rõ mối quan hệ giữa luật chuyên ngành với các lĩnh vực có liên quan như: Logistics, vận tải đa phương thức, tìm kiếm cứu nạn, bảo vệ môi trường và an ninh, an toàn giao thông vận tải thủy.
 |
| Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh cho rằng, dự thảo Bộ luật Hàng hải và Đường thủy Việt Nam cần bảo đảm tính linh hoạt trong việc điều chỉnh các loại phương tiện mới như phương tiện tự hành, điều khiển từ xa hoặc sử dụng năng lượng sạch |
Chiều ngày 20/5, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh và Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Xuân Sang đồng chủ trì Hội đồng thẩm định hồ sơ dự án Bộ luật Hàng hải và Đường thủy Việt Nam.
Báo cáo tại buổi thẩm định, Cục trưởng Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam (Bộ Xây dựng) Lê Đỗ Mười cho biết, dự thảo Bộ luật Hàng hải và Đường thủy Việt Nam (dự thảo Bộ luật) gồm 19 chương, 139 điều, được xây dựng trên cơ sở hợp nhất Bộ luật Hàng hải Việt Nam năm 2015, Luật Giao thông đường thủy nội địa năm 2004 và các luật sửa đổi, bổ sung.
Đối với nhóm các quy định chung, dự thảo Bộ luật sửa đổi toàn diện phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của 02 đạo luật (Bộ luật Hàng hải Việt Nam và Luật Giao thông đường thủy nội địa) theo hướng mở rộng và hợp nhất, trong đó xác lập một phạm vi điều chỉnh chung bao trùm cả hàng hải và đường thủy nội địa, đồng thời làm rõ mối quan hệ giữa luật chuyên ngành với các lĩnh vực có liên quan như: Logistics, vận tải đa phương thức, tìm kiếm cứu nạn, bảo vệ môi trường và an ninh, an toàn giao thông vận tải thủy nhằm khắc phục tình trạng phải viện dẫn và áp dụng song song nhiều văn bản luật trong cùng một hoạt động vận tải thủy.
Một điểm đổi mới quan trọng là việc chuẩn hóa hệ thống giải thích từ ngữ. Dự thảo Luật đã rà soát, kế thừa và tích hợp các khái niệm của hai luật hiện hành và bổ sung các khái niệm mới phản ánh sự phát triển của thực tiễn, góp phần bảo đảm ngôn ngữ pháp lý thống nhất, hạn chế cách hiểu khác nhau giữa các cơ quan quản lý và chủ thể hoạt động.
So với các quy định trước đây vốn được thiết kế riêng cho từng lĩnh vực, dự thảo Luật đã thiết lập các nguyên tắc chung như bảo đảm an toàn, an ninh, bảo vệ môi trường, phát triển bền vững, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo. Đây là nền tảng định hướng xuyên suốt trong toàn dự thảo.
 |
| Cục trưởng Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam (Bộ Xây dựng) Lê Đỗ Mười cho biết, dự thảo Bộ luật Hàng hải và Đường thủy Việt Nam được xây dựng trên cơ sở hợp nhất Bộ luật Hàng hải Việt Nam năm 2015, Luật Giao thông đường thủy nội địa năm 2004 và các luật sửa đổi, bổ sung |
Bên cạnh đó, Bộ Xây dựng đề xuất xây dựng dự thảo Bộ luật theo hướng hợp nhất và tái cấu trúc toàn diện các quy định về kết cấu hạ tầng hàng hải và đường thủy nội địa trên cơ sở kế thừa Bộ luật Hàng hải Việt Nam và Luật Giao thông đường thủy nội địa; khắc phục tình trạng phân tán, chồng chéo giữa hai hệ thống pháp luật hiện hành.
Dự thảo Luật cũng bổ sung nhiều nội dung mới như chính sách phát triển xanh, xây dựng cơ sở dữ liệu ngành và ứng dụng công nghệ số trong quản lý. Đáng chú ý, lần đầu tiên dự thảo Luật quy định cơ chế lựa chọn nhà đầu tư tổng thể đối với các dự án bến cảng lớn; bổ sung chế định về công nghiệp tàu thủy; quy định về công trình dầu khí, năng lượng tái tạo ngoài khơi; quản lý dữ liệu điện tử đối với thuyền viên và người điều khiển phương tiện; vận đơn điện tử, vận tải đa phương thức và vận tải hành khách công cộng bằng đường thủy.
Góp ý tại buổi thẩm định, một số đại biểu đề nghị bổ sung quy định “tàu biển Việt Nam và tàu biển nước ngoài phải thực hiện thủ tục xin phép trước khi vào cảng biển Việt Nam, đồng thời khai báo rõ phạm vi hoạt động, hành trình, hàng hóa, thuyền viên, mục đích cập cảng và tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế về xả thải” tại điểm a khoản 2 Điều 161 dự thảo Luật về an ninh cảng biển, cảng thủy nội địa.
Ngoài ra, cơ quan chủ trì soạn thảo cần bổ sung, hoàn thiện Điều 161 theo hướng mở rộng phạm vi bảo đảm an ninh; không chỉ giới hạn ở an ninh vật lý mà bao gồm cả an ninh mạng, an ninh dữ liệu; phân cấp cảnh báo, diễn tập, chia sẻ thông tin, chỉ huy hiện trường và phối hợp giữa cảng vụ với công an, quốc phòng, biên phòng, cảnh sát biển, hải quan và chính quyền địa phương.
 |
| Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh và Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Xuân Sang đồng chủ trì Hội đồng thẩm định hồ sơ dự án Bộ luật Hàng hải và Đường thủy Việt Nam |
Kết luận buổi thẩm định, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh cho rằng, dự thảo Bộ luật cần bảo đảm tính linh hoạt trong việc điều chỉnh các loại phương tiện mới như phương tiện tự hành, điều khiển từ xa hoặc sử dụng năng lượng sạch.
Bên cạnh đó, Thứ trưởng lưu ý, khi hợp nhất hai lĩnh vực hàng hải và đường thủy nội địa, cơ quan chủ trì soạn thảo nên phân định rõ các quy định chung và các nội dung đặc thù, tránh hợp nhất mang tính cơ học gây khó khăn trong quá trình áp dụng vào thực tế.
Theo Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh, dù phạm vi áp dụng hiện tại được xác định chủ yếu tại Việt Nam, nhưng dự thảo vẫn có điều khoản áp dụng với tàu ở vùng biển quốc tế và quy định quyền tài phán quốc gia. Do đó, Thứ trưởng đề nghị cân nhắc viết lại để đảm bảo tính chính xác về không gian pháp lý.
Đồng thời, Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh đề nghị Bộ Xây dựng tiếp tục rà soát các quy định về hạ tầng, đăng kiểm, bảo hiểm, tài sản thế chấp, thủ tục hành chính và xử lý tài sản chìm đắm chưa xác định được chủ sở hữu; bổ sung các quy định mang tính nguyên tắc về quyền và nghĩa vụ của các bên trong hợp đồng vận chuyển, thuê tàu ngay trong văn bản luật…
