Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP có hiệu lực từ ngày 09/9/2025, có thời gian thực hiện thí điểm là 05 năm và sau khi kết thúc thời gian thực hiện thí điểm, thị trường tài sản mã hóa tiếp tục vận hành theo Nghị quyết này cho đến khi có quy định pháp luật sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế.

Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP quy định về triển khai thí điểm chào bán, phát hành tài sản mã hóa, tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa và cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa; quản lý nhà nước về thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.

Tài sản số, tài sản mã hóa

Khoản 1 Điều 3 Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP quy định, tài sản số là tài sản theo quy định của Bộ luật Dân sự, được thể hiện dưới dạng dữ liệu số, được tạo lập, phát hành, lưu trữ, chuyển giao và xác thực bởi công nghệ số trên môi trường điện tử.

Đồng thời, theo khoản 2 Điều 3, tài sản mã hóa là một loại tài sản số mà sử dụng công nghệ mã hóa hoặc công nghệ số có chức năng tương tự để xác thực đối với tài sản trong quá trình tạo lập, phát hành, lưu trữ, chuyển giao. Điều khoản này quy định rõ, tài sản mã hóa không bao gồm chứng khoán, các dạng số của tiền pháp định và tài sản tài chính khác theo quy định của pháp luật về dân sự, tài chính.

Tuân thủ đầy đủ quy định phòng, chống rửa tiền và pháp luật khác liên quan

Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP nêu rõ nguyên tắc tổ chức, cá nhân tham gia thị trường tài sản mã hóa phải tuân thủ các quy định về việc phát hành, giao dịch, thông tin nội bộ, mục đích sử dụng tài sản mã hóa; tuân thủ quy định pháp luật có liên quan về phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố, tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt, giao dịch điện tử, an toàn thông tin mạng, an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu để bảo đảm an ninh, an toàn trên thị trường tài sản mã hóa và các pháp luật chuyên ngành khác có liên quan.

Trong thời gian thực hiện thí điểm, trường hợp phát sinh rủi ro ảnh hưởng đến an ninh, an toàn thị trường tài chính, tiền tệ, trật tự xã hội hoặc lợi ích công cộng, Bộ Tài chính trình Chính phủ quyết định phương án thực hiện tạm ngừng, đình chỉ, điều chỉnh, bổ sung hoặc chấm dứt thực hiện thí điểm đối với một, một số hoặc toàn bộ các hoạt động liên quan đến thí điểm thị trường tài sản mã hóa theo nguyên tắc bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, nhà đầu tư, doanh nghiệp.

Ngoài ra, cũng theo Nghị quyết, tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm quy định pháp luật liên quan đến tài sản mã hóa và thị trường tài sản mã hóa bị xử lý theo quy định pháp luật hình sự hoặc xử lý vi phạm hành chính. Bộ Tài chính có thẩm quyền tạm ngừng, đình chỉ một hoặc một số hoạt động của tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa theo nguyên tắc bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư, doanh nghiệp và Nhà nước.

Tổ chức phát hành phải là doanh nghiệp Việt Nam và chỉ được chào bán, phát hành cho nhà đầu tư nước ngoài

Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP nhấn mạnh điều kiện tổ chức phát hành tài sản mã hóa là doanh nghiệp Việt Nam, đăng ký hoạt động dưới hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn hoặc công ty cổ phần theo Luật Doanh nghiệp. Đồng thời, tài sản mã hóa phải được phát hành dựa trên tài sản cơ sở là tài sản thực không bao gồm tài sản là chứng khoán, tiền pháp định.

Một quy định đặc biệt trong Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP là tài sản mã hóa chỉ được chào bán, phát hành cho nhà đầu tư nước ngoài.

Nghị quyết cũng quy định rõ nguyên tắc, việc chào bán, phát hành, giao dịch, thanh toán tài sản mã hóa phải được thực hiện bằng Đồng Việt Nam. Chính sách thuế đối với giao dịch, chuyển nhượng, kinh doanh tài sản mã hóa được áp dụng như các quy định về thuế đối với chứng khoán cho đến khi có chính sách thuế đối với thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.

Quản lý chặt chẽ hoạt động của nhà đầu tư trong nước

Nghị quyết đưa ra nguyên tắc chỉ tổ chức được Bộ Tài chính cấp Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa được thực hiện hoạt động cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hóa và quảng cáo, tiếp thị liên quan đến tài sản mã hóa.

Đồng thời, Nghị quyết trên cũng quy định khá chặt chẽ đối với nhà đầu tư trong nước, theo đó, sau thời hạn 06 tháng kể từ khi tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa đầu tiên được cấp phép, các giao dịch tài sản mã hóa của nhà đầu tư trong nước phải được thực hiện thông qua các tổ chức này. Trường hợp không thực hiện, tùy theo tính chất, mức độ vi phạm sẽ bị xử lý vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Điều kiện cấp Giấy phép phải có vốn điều lệ đã góp tối thiểu là 10.000 tỷ đồng

Theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP, điều kiện cấp Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa khá khắt khe.

Để được cấp Giấy phép, tổ chức đó phải là doanh nghiệp Việt Nam, có đăng ký kinh doanh ngành, nghề hoạt động cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hóa dưới hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn hoặc công ty cổ phần tại Việt Nam theo Luật Doanh nghiệp.

Việc góp vốn điều lệ phải bằng Đồng Việt Nam, đặc biệt phải có vốn điều lệ đã góp tối thiểu là 10.000 tỷ đồng.

Có đủ 10 quy trình nghiệp vụ sau: Quy trình quản trị rủi ro, bảo mật thông tin; quy trình cung cấp dịch vụ nền tảng phát hành tài sản mã hóa; quy trình lưu ký, quản lý tài sản khách hàng; quy trình giao dịch, thanh toán; quy trình tự doanh; quy trình phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố, tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; quy trình công bố thông tin; quy trình kiểm soát nội bộ; quy trình giám sát giao dịch; quy trình ngăn ngừa xung đột lợi ích, giải quyết khiếu nại của khách hàng, bồi thường khách hàng.

Hệ thống công nghệ thông tin phải đáp ứng tiêu chuẩn cấp độ 4 an toàn hệ thống công nghệ thông tin theo quy định pháp luật về an toàn thông tin trước khi đưa vào vận hành, khai thác.

Đồng thời, doanh nghiệp phải bảo đảm các điều kiện khác về cổ đông, thành viên góp vốn, nhân sự, trụ sở, công nghệ…

Ngoài những quy định nêu trên, Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP còn quy định về hồ sơ, trình tự, thủ tục cấp, điều chỉnh Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa; thu hồi giấy phép; chuyển tiền của nhà đầu tư nước ngoài; quyền và trách nhiệm của tổ chức, cá nhân tham gia thị trường tài sản mã hóa;...

Nhiều thách thức trong triển khai thực hiện thí điểm

Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP được ban hành rất ý nghĩa, là bước đi đầu tiên tạo lập khung khổ pháp lý nhằm minh bạch hóa thị trường tài sản mã hóa, là bước thử nghiệm để chuẩn bị cho việc định hình thị trường tài sản số.

Tuy nhiên, theo nhiều chuyên gia^[1], việc thực thi Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP sẽ gặp nhiều thách thức, như về thiếu nhân lực, năng lực quản lý, vận hành thị trường; rất ít doanh nghiệp có thể bảo đảm đủ điều kiện cấp Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa do khá khắt khe, hay dù được cấp Giấy phép nhưng cũng sẽ rất khó để vận hành hiệu quả; quy định chưa tạo hấp dẫn tham gia thị trường... Hi vọng rằng, Việt Nam sẽ có những giải pháp hữu hiệu để triển khai thành công thí điểm thị trường tài sản mã hóa.