Ngày 30/7/2026, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Đỗ Anh Tuấn đã ký ban hành Kế hoạch số 298/KH-UBND về thực hiện Đề án “Phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với đối tượng, địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 - 2035” trên địa bàn thành phố Hà Nội.
Đưa pháp luật đến gần hơn với người dân
Theo Kế hoạch, Hà Nội sẽ đổi mới công tác phổ biến, giáo dục pháp luật theo hướng thiết thực, dễ tiếp cận, phù hợp với từng nhóm đối tượng, địa bàn; chú trọng phong tục, tập quán, bản sắc văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số, đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong công tác này.
Giai đoạn 2026 - 2030, Thành phố phấn đấu số hóa trên 70% chương trình, tài liệu phổ biến, giáo dục pháp luật của Đề án và công khai trên Trang thông tin, tuyên truyền phổ biến, giáo dục pháp luật, Cổng thông tin điện tử Thành phố. Mỗi xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi phấn đấu có ít nhất 02 người làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật được bồi dưỡng theo bộ chương trình, tài liệu của Đề án.
Đáng chú ý, Thành phố đặt mục tiêu trên 70% người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi được tiếp cận thông tin pháp luật thông qua các hình thức phù hợp; 50% hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật được thực hiện trên môi trường số.
Trong giai đoạn 2031 - 2035, các mục tiêu tiếp tục được nâng cao. Thành phố phấn đấu số hóa 100% chương trình, tài liệu phổ biến, giáo dục pháp luật và công khai trên môi trường mạng; khoảng 90% người dân sinh sống ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi được tiếp cận phổ biến, giáo dục pháp luật bằng hình thức phù hợp; 80% hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật được thực hiện thông qua môi trường số.
Cùng với đó, 100% đội ngũ hạt nhân nòng cốt, người làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật được bồi dưỡng, tập huấn, tiếp cận và sử dụng tài liệu phổ biến, giáo dục pháp luật bằng hình thức phù hợp; 100% bí thư chi bộ, trưởng thôn, người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số, chức sắc, chức việc tôn giáo, người đứng đầu các tổ chức tôn giáo được bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng phổ biến, giáo dục pháp luật theo chương trình, tài liệu của Đề án.
Xây dựng đội ngũ làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật sát địa bàn
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Hà Nội xác định là xây dựng, phát triển và nâng cao năng lực cho đội ngũ hạt nhân nòng cốt làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật.
Theo đó, Thành phố sẽ rà soát, lựa chọn, kiện toàn đội ngũ cán bộ, công chức có trình độ, kiến thức, hiểu biết pháp luật, am hiểu phong tục, tập quán, văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số; ưu tiên những người có khả năng sử dụng ngôn ngữ dân tộc thiểu số để làm lực lượng hạt nhân nòng cốt về phổ biến, giáo dục pháp luật của Thành phố và cấp xã.
Đồng thời, xây dựng đội ngũ làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cấp xã, bảo đảm mỗi xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi có ít nhất 02 người tham gia công tác này được bồi dưỡng theo bộ chương trình, tài liệu của Đề án.
Thành phố cũng tổ chức các lớp bồi dưỡng, tập huấn nhằm tăng cường vai trò của đội ngũ hạt nhân nòng cốt, người làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật; cán bộ, công chức làm công tác dân tộc, tôn giáo cấp xã; bí thư chi bộ, trưởng thôn, người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số; chức sắc, chức việc tôn giáo, người đứng đầu các tổ chức tôn giáo.
Nội dung bồi dưỡng không chỉ tập trung vào kiến thức pháp luật, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về công tác dân tộc, chính sách dân tộc, chính sách tôn giáo và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, mà còn chú trọng các kỹ năng nghiệp vụ chuyên biệt như ứng dụng công nghệ thông tin, công nghệ số, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, nền tảng số và mạng xã hội trong hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật.
Bên cạnh lực lượng chuyên trách, Thành phố huy động sự tham gia của bí thư chi bộ, trưởng thôn, người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số, chức sắc, chức việc tôn giáo, người đứng đầu các tổ chức tôn giáo, quân đội, công an, hòa giải viên ở cơ sở, trợ giúp viên pháp lý, nhà giáo, luật sư, luật gia, chuyên gia pháp lý, doanh nghiệp và các cá nhân trong thực hiện Đề án.
Nội dung phổ biến, giáo dục pháp luật gắn với đời sống
Điểm đáng chú ý trong Kế hoạch là yêu cầu xây dựng, số hóa chương trình, tài liệu, nội dung phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với từng nhóm đối tượng vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Nội dung phổ biến, giáo dục pháp luật được định hướng gắn với phong tục, tập quán, văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc; phát triển kinh tế - xã hội, giải quyết sinh kế, việc làm, an sinh xã hội; đồng thời gắn với tuyên truyền về giáo lý, giáo luật đối với đồng bào dân tộc thiểu số có đạo. Các chương trình, tài liệu sẽ được thường xuyên số hóa, rà soát, cập nhật, bổ sung để đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Thành phố cũng triển khai rà soát các tập quán lạc hậu, hủ tục trái với quy định của pháp luật; tuyên truyền, vận động xóa bỏ cơ bản những tập quán, hủ tục này. Đồng thời, xây dựng và duy trì các mô hình phổ biến, giáo dục pháp luật tại cộng đồng; tổ chức Ngày Pháp luật Việt Nam, các cuộc thi tìm hiểu pháp luật, phiên tòa giả định, hội nghị, hội thảo, diễn đàn giao lưu, đối thoại, chia sẻ kinh nghiệm và hướng dẫn địa phương triển khai các hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp.
Cùng với các hình thức truyền thống, Hà Nội sẽ xây dựng các phóng sự phát thanh, truyền hình, truyền thông về phổ biến, giáo dục pháp luật; xây dựng và duy trì chuyên trang, chuyên mục hỏi đáp pháp luật về công tác dân tộc, chính sách dân tộc, chính sách tôn giáo và chính sách phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Việc phổ biến, giáo dục pháp luật trên môi trường số cũng được đẩy mạnh thông qua ứng dụng công nghệ thông tin, công nghệ số, chuyển đổi số, các phần mềm chuyên dụng, nền tảng số và mạng xã hội phù hợp theo quy định của pháp luật.
Phát huy vai trò của cộng đồng trong phổ biến, giáo dục pháp luật
Để nâng cao chất lượng và tính bền vững của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, Thành phố sẽ tổ chức các hoạt động đối thoại, hội nghị, hội thảo, tọa đàm để trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, mô hình, cách làm hay, hiệu quả; tổ chức các đoàn học tập, trao đổi kinh nghiệm trong và ngoài nước gắn với đặc thù của Đề án.
Công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá việc thực hiện Đề án cũng được chú trọng nhằm kịp thời xác định những tồn tại, khó khăn, vướng mắc và tìm giải pháp khắc phục. Hằng năm, các cơ quan, đơn vị thực hiện báo cáo đánh giá kết quả; năm 2030 tổ chức sơ kết và năm 2035 tổ chức tổng kết. Những cá nhân, tổ chức có sáng kiến, thành tích xuất sắc, thực hiện tốt Đề án sẽ được xem xét vinh danh, tuyên dương, khen thưởng.
Thông qua việc triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp, Hà Nội hướng tới nâng cao hiệu quả phổ biến, giáo dục pháp luật theo hướng đúng đối tượng, sát địa bàn, thiết thực và dễ tiếp cận, qua đó góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
(Ảnh: Internet)